Công việc nào dễ "biến mất", bị AI thay thế trong 3 - 5

Công việc nào dễ "biến mất", bị AI thay thế trong 3 - 5 năm tới?

Trong 3 - 5 năm tới, các công việc có tính chất lặp lại, thao tác đơn giản và quy trình chuẩn hóa, dễ dàng thay thế bởi công nghệ và AI có thể sẽ 'biến mất', cụ thể ra sao?

Thông tin về những công việc dễ bị thu hẹp, thậm chí "biến mất" vì bị AI thay thế trong 3 - 5 năm tới được nêu trong "Báo cáo lương và thị trường lao động 2026" do Navigos Group - tập đoàn cung cấp dịch vụ tuyển dụng sở hữu nền tảng VietnamWorks công bố hồi đầu năm.

Báo cáo là kết quả khảo sát của hơn 250 doanh nghiệp trong và ngoài nước, 1.600 người lao động tại Việt Nam ở 16 ngành nghề và nhiều cấp bậc.

Danh sách công việc sắp "biến mất"

Nhóm bị ảnh hưởng mạnh nhất là các công việc có tính chất lặp lại, thao tác đơn giản và quy trình chuẩn hóa, gồm: nhân viên thu tiền điện, nước tại nhà (hơn 49%), nhân viên nhập liệu (hơn 32%), nhân viên tiếp thị qua điện thoại (hơn 30%), và nhân viên soát vé (30%).

Đây là những vị trí dễ dàng được thay thế bởi công nghệ như thanh toán trực tuyến, chatbot hoặc hệ thống tự động xác thực.

Nhóm thứ 2 là các công việc bán chuyên môn, chịu ảnh hưởng từ sự mở rộng của công nghệ số, như giao dịch viên ngân hàng (hơn 24%), nhân viên bán hàng tận nơi, phát báo (hơn 17%), và công nhân làm công việc thủ công, bán thủ công (hơn 14%).

Công việc nào dễ 'biến mất', bị AI thay thế trong 3 - 5 năm tới?- Ảnh 1. — Danh sách công việc sắp "biến mất"

Sự phổ biến của ngân hàng số, thương mại điện tử, robot và dây chuyền tự động hóa đang làm giảm nhu cầu đối với các vị trí này.

Một nhóm khác gồm các công việc "kỹ năng nghề nghiệp" như: kế toán/ghi sổ/tính lương (hơn 14%), biên/phiên dịch (14%), thiết kế đồ họa (11,2%) cũng xuất hiện trong danh sách có nguy cơ suy giảm.

Điều này cho thấy ảnh hưởng của AI đã mở rộng sang cả những lĩnh vực có yếu tố chuyên môn, đặc biệt là có xuất hiện của các phần mềm tự động hóa tài chính, các công cụ dịch thuật chất lượng cao...

Người lao động cần thay đổi gì?

Trong bối cảnh này, các chuyên gia tuyển dụng nhấn mạnh: Người lao động nên đánh giá mức độ rủi ro của ngành nghề hiện tại, xác định sớm các kỹ năng còn thiếu và chủ động xây dựng lộ trình dịch chuyển nếu cần.

Với người trẻ, đây là thời điểm vàng để thử nghiệm vai trò mới, nhận các dự án đa dạng hoặc tận dụng cơ hội nghề tay trái có giá trị phát triển, thay vì chỉ tập trung vào thu nhập ngắn hạn.

Trong 3 - 5 năm tới, với sự dịch chuyển mạnh mẽ của thị trường lao động trong bối cảnh chuyển đổi số và AI diễn ra sâu rộng, doanh nghiệp xác định rõ những năng lực cốt lõi cần được ưu tiên.

Công việc nào dễ 'biến mất', bị AI thay thế trong 3 - 5 năm tới?- Ảnh 2. — Nhân viên soát vé là một trong những công việc dễ bị thay thế trong vài năm tới

Nổi bật nhất là yêu cầu về khả năng hiểu và ứng dụng công nghệ trong công việc, với hơn 76,8% doanh nghiệp ưu tiên. Tỷ lệ vượt trội này cho thấy kỳ vọng năng lực công nghệ không còn giới hạn trong các vị trí chuyên môn kỹ thuật, mà trở thành yêu cầu phổ biến đối với hầu hết các vai trò trong doanh nghiệp.

Tuy nhiên, dù AI mang tới nhiều công cụ hỗ trợ mạnh mẽ, việc thiếu kiến thức chuyên sâu về cách vận hành AI vẫn là rào cản lớn. Các chuyên gia khuyến nghị người lao động không chỉ nên học cách sử dụng công cụ, mà cần hiểu cách AI vận hành, cách ứng dụng AI vào từng ngữ cảnh công việc để tạo ra lợi thế thực sự.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; }

if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var containerSelector = 'div.detail-cmain'; var root = document.querySelector(containerSelector); if (!root) return; // Thu thập figure + p (p không nằm trong figure) var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function(p){ return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); // NodeList vốn đã theo DOM order => không cần sort if (!elements.length) return; var target = elements[Math.floor(elements.length / 2)]; // giữa bài if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();