Hà Nội đang triển khai các giải pháp đồng bộ nhằm cải tạo môi trường sông Tô Lịch, trong đó trọng tâm là xây dựng hệ thống đập dâng giúp giữ nước và điều tiết dòng chảy. Công trình đầu tiên được thực hiện tại khu vực cầu Quang (xã Thanh Liệt, huyện Thanh Trì) với nỗ lực hồi sinh con sông huyết mạch của Thủ đô.
Dự án nằm trong chương trình cải thiện môi trường sống, hệ sinh thái tự nhiên và điều kiện vệ sinh tại các khu đô thị trung tâm thuộc lưu vực sông Tô Lịch, tả ngạn sông Nhuệ và lưu vực sông Lừ. Hơn hai tháng qua, lực lượng thi công đã tập trung thiết bị, máy móc cùng hàng chục công nhân làm việc liên tục để đẩy nhanh tiến độ, đưa công trình về đích đúng kế hoạch.
Ghi nhận của PV Báo Điện tử VTC News, tại khu vực cầu Quang, đập dâng đầu tiên của sông Tô Lịch đang dần thành hình sau nhiều tuần thi công khẩn trương. Trong lòng đập, nước đã được hút cạn để làm phần nền móng.
Các hạng mục như sàn bê tông, kết cấu lòng đập và tường bao đang được hoàn thiện từng bước.
Dưới lòng sông, công nhân gấp rút đóng dầm, lắp khung cố định nhằm đảm bảo độ vững chắc cho công trình khi vận hành.
Bên cạnh đó, một khoảng trống rộng 5 mét cũng được chừa lại để đảm bảo dòng chảy lưu thông trong quá trình thi công và sau này vận hành.
Đập dâng cầu Quang là một trong ba đập dâng được Hà Nội lên kế hoạch xây dựng dọc theo sông Tô Lịch. Hai vị trí còn lại là cầu Cót (phường Yên Hòa, quận Cầu Giấy) và cầu Dậu (khu vực Linh Đàm, quận Hoàng Mai).
Hệ thống đập dâng không chỉ có chức năng kỹ thuật là giữ nước và điều tiết dòng chảy mà còn tạo nên cảnh quan sinh thái, góp phần chống khô cạn mùa hè và hỗ trợ tiêu thoát nước vào mùa mưa, giúp giảm nguy cơ ngập lụt khu vực trung tâm.
Cùng với việc xây dựng đập dâng, công tác nạo vét bùn thải trên toàn tuyến sông Tô Lịch cũng đang được triển khai mạnh mẽ. Hàng chục công nhân của Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội túc trực tại lòng sông để vận hành thiết bị hút bùn cả ngày lẫn đêm.
Tổng chiều dài tuyến nạo vét khoảng 13,8 km, từ đoạn giao giữa đường Hoàng Quốc Việt – đường Bưởi đến quốc lộ 70. Dự kiến toàn bộ công việc sẽ cơ bản hoàn thành trong tháng 8.
Sau khi hoàn thành nạo vét, Hà Nội sẽ phân phối nước sạch từ hồ Tây và sông Hồng về sông Tô Lịch thông qua hệ thống ống dẫn dài hơn 5km. Hệ thống này được đầu tư khoảng 550 tỷ đồng, đi ngầm từ sông Hồng qua đường Võ Chí Công, đổ về khu vực đầu nguồn Tô Lịch tại nút giao Hoàng Quốc Việt – Bưởi. Việc bổ sung nước sạch sẽ giúp cải thiện lưu lượng và chất lượng dòng chảy, hỗ trợ đáng kể cho việc hồi sinh hệ sinh thái dưới nước.
Sông Tô Lịch từ lâu được coi là trục thoát nước chính, đóng vai trò điều hòa mực nước và ngăn ngừa ngập úng cho khu vực nội thành Hà Nội. Tuy nhiên, nhiều năm qua, dòng sông phải hứng chịu khoảng 160.000m³ nước thải sinh hoạt mỗi ngày từ hơn 300 cống xả thải. Việc ô nhiễm kéo dài khiến dòng sông gần như không còn sự sống, trở thành một trong những "điểm đen" về môi trường của Thủ đô.
