Đóng cửa phiên giao dịch cuối tuần, VN-Index dừng ở mức 1.705 điểm, khép lại chuỗi giảm tuần thứ 4 liên tiếp. Trong tuần, có thời điểm chỉ số chung thủng mốc 1.700 điểm về vùng đáy cuối tháng 7, trước khi phục hồi ngay sau đó.
Lãi suất cao, khối ngoại bán ròng
Thanh khoản vẫn là điểm trừ khi giá trị giao dịch trên sàn HoSE phiên cuối tuần chỉ xấp xỉ 11.000 tỷ đồng, thể hiện sự lưỡng lự của nhà đầu tư. Thống kê trong 10 phiên gần nhất, khối ngoại liên tục bán ròng và giá trị bán tuần qua hơn 3.000 tỷ đồng riêng sàn HoSE. Nhóm Vingroup cũng không còn là đầu tàu khi phân hóa mạnh, cổ phiếu VIC giảm 3 phiên liên tiếp.
Theo ông Nguyễn Tấn Phong, chuyên gia phân tích tại Công ty chứng khoán Pinetree, mặt bằng lãi suất neo cao, giá năng lượng tăng đẩy CPI bình quân 9 tháng lên 4,52% khiến dòng tiền chần chừ chưa giải ngân vào thị trường.
Trên thị trường quốc tế, chỉ số CPI và chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 9 của Mỹ đều tăng mạnh hơn dự báo, làm dấy lên khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phải tăng lãi suất thêm 2 lần trong năm nay, thay vì 1 lần như kỳ vọng trước đó, gây sức ép lên dòng vốn tại các thị trường mới nổi.
Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng cổ phiếu tuần qua (Ảnh chụp màn hình).
Dự báo tuần tới, chuyên gia của Pinetree cho rằng diễn biến hồi phục về cuối phiên thứ sáu (16/10) là tín hiệu tích cực đáng chú ý, khi dòng tiền bắt đầu quay lại nhóm ngân hàng, bất động sản và chứng khoán... Đây vốn là những nhóm có sức lan tỏa lớn tới tâm lý chung. Sau chuỗi giảm sâu, nhiều khả năng VN-Index sẽ có một nhịp hồi kỹ thuật ít nhất trong đầu tuần tới, với kháng cự gần nhất là vùng 1.715-1.750 điểm.
"Ngày 20/10 là hạn chót công bố báo cáo tài chính quý III, nên từ giờ đến lúc đó thị trường sẽ phân hóa mạnh, dòng tiền tìm đến những cổ phiếu có kết quả kinh doanh tốt thay vì tăng đồng loạt. Tuy vậy, đây mới là nhịp hồi, chưa đủ cơ sở để khẳng định thị trường đã tạo đáy", ông Phong nói.
Ông Võ Kim Phụng, Giám đốc phân tích Công ty chứng khoán Beta, phân tích thị trường hiện chưa có đủ cơ sở để xác nhận đáy rõ ràng, nhưng đã có những tín hiệu tiến gần hơn đến vùng tạo đáy ngắn hạn.
Một “đáy” thị trường bền vững trước khi đi lên đòi hỏi phải hội đủ 2 điều kiện: Lực cầu bứt phá đồng thuận (thể hiện qua thanh khoản bùng nổ) và độ rộng thị trường lan tỏa tích cực. Hiện tại, thanh khoản vẫn duy trì ở mức thấp và thị trường chịu sức ép lớn từ nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, cùng chuỗi bán ròng kéo dài của khối ngoại. Điều này khiến tâm lý nhà đầu tư và dòng tiền thận trọng.
“Điểm tích cực là thị trường chưa xuất hiện tình trạng bán tháo diện rộng, đồng thời xuất hiện dòng tiền quay lại một số nhóm cổ phiếu đã chiết khấu sâu. VN-Index nhiều khả năng tiếp tục giằng co, rung lắc, thậm chí kiểm định vùng hỗ trợ sâu hơn dưới 1.700 điểm nếu áp lực bán của khối ngoại và sức ép từ nhóm vốn hóa lớn chưa giảm”, ông Phụng nói.
Trong bối cảnh này, theo các chuyên gia, thay vì tập trung vào chỉ số, dòng tiền bắt đáy có xu hướng chảy vào các nhóm doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, bảng cân đối tài chính lành mạnh, triển vọng kết quả kinh doanh quý III và quý IV khả quan.
Đâu là yếu tố giúp VN-Index sớm phục hồi?
Theo ông Võ Kim Phụng, lãi suất hạ nhiệt là yếu tố then chốt nhất, tuy nhiên mới là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Hiện tại, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay vẫn duy trì ở mức cao, chi phí vốn cao sẽ đè nặng lên dòng tiền và định giá. Nếu Ngân hàng Nhà nước giải quyết thanh khoản hệ thống và lãi suất giảm rõ nét trong quý IV, tạo môi trường tiền tệ thuận lợi cho kênh đầu tư cổ phiếu giúp dòng tiền nội tự tin quay lại mạnh mẽ, mới tạo nền tảng cho xu hướng tăng bền vững hơn.
Có điều hiện tại, việc giảm mạnh lãi suất ngay lập tức là không dễ dàng khi áp lực lạm phát, chính sách tiền tệ quốc tế và căng thẳng địa chính trị còn nhiều bất định. Các yếu tố quan trọng khác có thể hỗ trợ xu hướng tăng bền vững hơn là việc khối ngoại giảm đà bán hoặc quay lại mua ròng. Dòng tiền lớn đứng ngoài cần có dấu hiệu nhập cuộc chủ động thay vì chỉ duy trì trạng thái quan sát. Môi trường bên ngoài ổn định hơn từ lãi suất Fed, giá dầu, địa chính trị…
Nhà đầu tư trước bảng điện chứng khoán (Ảnh: Lam Giang).
“Đáy thị trường thường hình thành khi kỳ vọng xấu nhất bắt đầu qua đi, chứ không phải khi mọi thông tin đều trở nên tích cực. Điều nhà đầu tư cần lúc này là sự kiên nhẫn với kế hoạch và mục tiêu đầu tư đã đặt ra, kỷ luật quản trị rủi ro và chuẩn bị cho cơ hội khi dòng tiền xác nhận quay trở lại”, chuyên gia của chứng khoán Beta nêu.
Công ty chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho rằng với diễn biến hiện tại, khuyến nghị nhà đầu tư tiếp tục nắm giữ cổ phiếu ghi nhận kết quả kinh doanh tốt trong quý III như tiêu dùng, ngân hàng. Đồng thời có thể cân nhắc giải ngân cho mục đích lướt sóng ngắn hạn với các cổ phiếu có tín hiệu kiểm tra hỗ trợ thành công khi thu hút sự trở lại của lực cầu tại những nhịp rung lắc của thị trường. Một số nhóm đáng lưu ý bao gồm ngân hàng, thép và bán lẻ.
Rủi ro lớn nhất vẫn là mặt bằng lãi suất cho vay trong nước. Nếu Fed tiếp tục phát tín hiệu thắt chặt tiền tệ, tỷ giá trong nước sẽ chịu thêm áp lực và khối ngoại khó dừng bán ròng, trong khi giá năng lượng neo cao khiến dư địa nới lỏng của Ngân hàng Nhà nước ngày càng hẹp.
