Tùy vào quy định của mỗi doanh nghiệp, tính chất công việc mà người lao động sẽ được hưởng chế độ nghỉ phép năm khác nhau.
Về số ngày nghỉ phép năm, Bộ luật Lao động 2019 quy định người lao động làm việc đủ 12 tháng cho một người sử dụng lao động thì được nghỉ phép năm, hưởng nguyên lương theo hợp đồng lao động.
Cụ thể, lao động làm công việc trong điều kiện bình thường sẽ được nghỉ 12 ngày làm việc.
Còn người lao động chưa thành niên, lao động là người khuyết tật, người làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được nghỉ 14 ngày làm việc.
Bên cạnh đó, 16 ngày nghỉ được áp dụng với người làm nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm.
Trường hợp đối với lao động làm việc chưa đủ 12 tháng cho một doanh nghiệp thì số ngày nghỉ phép năm theo tỷ lệ tương ứng với số tháng làm việc.
Người làm công việc trong điều kiện bình thường sẽ được nghỉ 12 ngày (Ảnh minh họa: Sơn Nguyễn).
Số ngày nghỉ phép năm được tính theo khoản 1 Điều 66 Nghị định 145/2020/NĐ-CP như sau: Số ngày được nghỉ phép năm = [(Số ngày nghỉ phép năm + số ngày được nghỉ tăng thêm theo thâm niên nếu có)/ 12 tháng] x số tháng làm việc thực tế trong năm để tính thành số ngày được nghỉ phép năm.
Bên cạnh đó, số ngày nghỉ phép năm còn tăng thêm theo thâm niên làm việc. Cụ thể, cứ đủ 5 năm làm việc cho một người sử dụng lao động thì số ngày nghỉ phép năm của người lao động sẽ được tăng thêm tương ứng 1 ngày.
Khi nghỉ phép năm, nếu người lao động đi bằng các phương tiện đường bộ, đường sắt, đường thủy mà số ngày đi đường cả đi và về trên 2 ngày thì từ ngày thứ 3 trở đi được tính thêm thời gian đi đường ngoài ngày nghỉ phép năm và chỉ được tính cho 1 lần nghỉ trong năm.
Liên quan đến thanh toán tiền lương những ngày phép năm chưa nghỉ, căn cứ khoản 3 Điều 113 Bộ luật Lao động 2019 thì người lao động chỉ được thanh toán tiền lương cho những ngày phép năm chưa nghỉ do thôi việc, bị mất việc làm.
Bên cạnh đó, nghỉ phép năm là một trong các nội dung chủ yếu phải có trong nội quy lao động.
Căn cứ khoản 2 Điều 18 Nghị định 12/2022/NĐ-CP quy định về xử phạt hành chính đối với hành vi vi phạm quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi, sẽ phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng đối với người sử dụng lao động có hành vi vi phạm quy định của pháp luật về nghỉ hằng tuần hoặc nghỉ hằng năm hoặc nghỉ lễ, Tết....
Theo Nghị định 12/2022/NĐ-CP, mức phạt quy định trên đây là mức phạt đối với cá nhân. Mức phạt tiền đối với tổ chức bằng 2 lần mức phạt tiền đối với cá nhân.
Như vậy, khi người sử dụng lao động từ chối yêu cầu nghỉ phép năm của nhân viên không đúng quy định sẽ bị phạt tiền 10-20 triệu đồng đối với người sử dụng lao động là cá nhân và mức phạt 20-40 triệu đồng đối với người sử dụng lao động là tổ chức.
