Văn phòng Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an (C01) vừa kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Cục an toàn thực phẩm Bộ Y tế, đề nghị truy tố hai cựu Cục trưởng Trần Việt Nga và Nguyễn Thanh Phong cùng 32 người về tội Nhận hối lộ; 21 người khác bị cáo buộc Đưa hối lộ.
Nguyễn Năng Mạnh là Chủ tịch HĐQT Công ty CP MediaUSA và sở hữu nhà máy dược phẩm MediPhar và MediaUSA. Từ năm 2016, Mạnh đã thành lập và điều hành nhiều công ty để hợp thức hành vi sản xuất, buôn bán thực phẩm chức năng giả.
Theo kết luận, Mạnh dùng thủ đoạn in trên bao bì, nhãn mác sản phẩm thể hiện nhập khẩu từ Mỹ, châu Âu, song thực tế chủ yếu được nhập từ Trung Quốc và mua trôi nổi trên thị trường. Về chỉ tiêu chất lượng, nhiều thành phần chỉ đạt dưới 30% so với công bố. Người tiêu dùng mà nhóm này nhắm tới bán sản phẩm chủ yếu tập trung vào người già, trẻ em.
Năm 2020, công ty của Mạnh xin cấp giấy chứng nhận GMP (văn bản xác nhận đảm bảo chất lượng và an toàn sản phẩm) để đi vào sản xuất. Nhằm đẩy nhanh tiến độ được thẩm định, cấp giấy chứng nhận, Mạnh đã móc ngoặc với trưởng đoàn thẩm định là Cao Văn Trung, Phó phòng Giám sát ngộ độc của Cục An toàn thực phẩm.
Hai bên thống nhất, Mạnh phải chi 30 triệu đồng để thông qua Trung đưa cho Cục phó Nguyễn Hùng Long 10 triệu và Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong 20 triệu. Việc đưa tiền để hai lãnh đạo cục tạo điều kiện, xếp lịch thẩm định Nhà máy MediaUSA và MediPhar trong thời gian sớm nhất.
Nguyễn Năng Mạnh tại cơ quan điều tra. Ảnh: VTV
Từ kế hoạch vạch ra, sau khi Cục an toàn thực phẩm có quyết định thành lập đoàn kiểm tra thẩm định nhà máy, Mạnh đã đưa cho Trung tổng 120 triệu đồng trong 4 lần, kéo dài từ tháng 6/2020 đến 11/2024. Nhận tiền xong, Trung cũng chia thành 4 lần theo các đợt, đưa cho ông Long tổng 40 triệu đồng, ông Phong 80 triệu đồng.
Ngoài chi tiền đặt lịch thẩm định, Mạnh cũng nhiều lần chi cho đoàn kiểm tra trong việc thẩm định, thẩm định lại nhà máy. Tháng 6 và 10/2020, đoàn kiểm tra tiến hành thẩm định tại nhà máy MediaUSA và MediPhar sau đó kết luận "còn một số tồn tại". Đoàn yêu cầu công ty khắc phục và báo cáo kết quả bằng văn bản gửi đến Cục an toàn thực phẩm trong vòng 90 ngày.
Tại nhà máy MediaUSA, Mạnh đã đưa cho đoàn 165 triệu đồng được đóng trong các phong bì của Công ty MediaUSA. Trong đó có 50 triệu đồng cho ông Phong, 30 triệu đồng cho Trung, 30 triệu đồng cho Long, 10 triệu đồng cho Trưởng phòng giám sát ngộ độc thực phẩm Phạm Văn Hinh, 15 triệu cho thư ký Đoàn, 30 triệu cho các thành viên còn lại. Tương tự, tại nhà máy MediPhar, Mạnh cũng đóng phong bì 180 triệu đồng để chia cho những người trên.
Tiền chia theo cấp độ trong từng phong bì
Tháng 11/2023 và tháng 1/2024, khi thẩm định lại nhà máy MediaUSA và MediPhar, đoàn kiểm tra cũng kết luận công ty còn một số tồn tại, yêu cầu khắc phục và báo cáo lại kết quả trong 3 tháng.
Vẫn như lần thẩm định trước, ngay tại hai nhà máy, Mạnh lại đóng phong bì chia cho từ người cao nhất của Cục đến các thành viên đoàn kiểm tra. Tiền được chia thành từng phần, đoàn kiểm tra ở nhà máy nào thì vỏ phong bì in tên nhà máy đó. Ở nhà máy MediPhar, Mạnh chi tổng 210 triệu đồng, còn lại MediaUSA là 190 triệu.
Sau khi có kết luận kiểm tra, hai công ty của Mạnh chỉ thực hiện qua loa, mang tính hình thức, đối phó. Nhưng vì đã chi tiền cho cả đoàn nên đoàn kiểm tra chỉ "đánh giá trên hồ sơ, bỏ qua thực tế" và đề xuất lãnh đạo Cục cấp 4 giấy chứng nhận GMP cho doanh nghiệp.
Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong lúc bị bắt. Ảnh: Bộ Công an
Ngoài ra, khi hậu kiểm nhà máy và sản phẩm của Công ty MediPhar, Mạnh cũng chi tiền để mọi việc được trót lọt. Ngày 9/11/2022, đoàn kiểm tra hậu kiểm tại nhà máy MediPhar đã lập biên bản do phát hiện lỗi nên Mạnh đề xuất chi 200 triệu đồng để được bỏ qua.
Trong các phong bì đóng sẵn, Mạnh gửi cho ông Phong 50 triệu đồng, Trung 30 triệu, Long 30 triệu, Hinh 10 triệu, còn 80 triệu cho các thành viên còn lại. Do đã nhận phong bì, đoàn kiểm tra lập biên bản về việc đã kiểm tra thực tế cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm bảo vệ sức khỏe. Đoàn không lấy mẫu do không có sản phẩm trong kho và không có kiến nghị gì.
C01 kết luận, Mạnh đã chi tổng cộng hơn một tỷ đồng cho đoàn của Cục an toàn thực phẩm. Trong đó, Trung nhận tổng cộng 150 triệu đồng, ông Phong 330 triệu, Long 190 triệu, 17 thành viên đoàn chia nhau 345 triệu đồng và phần còn lại là của một số người khác.
Ngoài ra, Mạnh còn bị cáo buộc đã đưa hối lộ 2,3 tỷ đồng cho nhiều người của Cục khi gửi hồ sơ cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm.
Như vậy, tổng cộng Mạnh đã đưa hối lộ hơn 3,4 tỷ đồng. Tuy nhiên, do anh ta đã bị khởi tố trong vụ án sản xuất hàng giả là thực phẩm liên quan MediaUSA và MediPhar do C03 Bộ Công an đang thụ lý nên hành vi đưa hối lộ sẽ được xử lý trong vụ án đó.
Trong vụ án này, Mạnh và 21 bị can bị xác định đã thỏa thuận, thống nhất đưa hối lộ tổng cộng gần 80 tỷ đồng cho các chuyên viên, lãnh đạo của Cục an toàn thực phẩm. Mục đích là nhờ tạo điều kiện hướng dẫn, hoàn thiện hồ sơ cấp giấy tiếp nhận và giấy xác nhận nội dung quảng cáo.
Tất cả các cá nhân, doanh nghiệp đưa tiền cho chuyên viên, lãnh đạo Cục an toàn thực phẩm đều phục vụ cho việc sản xuất, quảng cáo sản phẩm là thực phẩm bảo vệ sức khỏe. Theo Nghị định 15/2018 quy định chi tiết một số điều của Luật an toàn thực phẩm thì các cá nhân sản xuất, kinh doanh thực phẩm phải đăng ký bản công bố sản phẩm với thực phẩm bảo vệ sức khỏe.
Đối với hơn 150 người khác đã đưa hối lộ 24,5 tỷ đồng cho các chuyên viên Cục An toàn thực phẩm, C01 đang làm rõ.
Cơ quan điều tra cho hay số lượng người đưa hối lộ nhiều, chủ yếu từ 2 triệu đến dưới 100 triệu đồng và sinh sống ở nhiều địa phương nên cần thời gian để xác minh, đánh giá đúng tính chất, mức độ để xử lý.
Ở nhóm Nhận hối lộ, C01 cho rằng chủ mưu, cầm đầu là hai cựu Cục trưởng an toàn thực phẩm Nguyễn Thanh Phong và Trần Việt Nga. Họ phải chịu trách nhiệm với tổng số tiền đã nhận là hơn 107 tỷ đồng. Trong đó, ông Phong phải nộp lại 43,5 tỷ đồng được chia, còn bà Nga là 8 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, các bị can đã nộp gần 28 tỷ đồng để khắc phục hậu quả vụ án. C01 cũng kê biên 6 khu đất, nhà liền kề của ông Phong tại Hà Nội, Vĩnh Phúc; một căn chung cư cao cấp của bà Nga; một căn chung cư của cục phó Long; và tạm dừng giao dịch với tài sản của 21 bị can khác trong vụ án.
