Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) vừa đưa một số khuyến nghị nhằm giảm thiểu tác động của xung đột giữa Mỹ, Israel - Iran và khu vực Trung Đông đối với các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam.
Theo đó, từ ngày 28/2, Mỹ và Israel đã tiến hành cuộc không kích quân sự quy mô lớn tấn công nhằm vào Iran, đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng trong căng thẳng khu vực Trung Đông.
Trong vòng 24 - 48 giờ sau đó, các bên đều lên tiếng đã chuẩn bị cho một kịch bản chiến tranh kéo dài nhiều ngày. Các đợt tấn công quân sự và phản công đã gây nên tình trạng bất ổn nghiêm trọng, tạo ra môi trường rủi ro cao đối với hoạt động vận tải, giao thương quốc tế và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo Cục Xuất nhập khẩu, dự báo giá cả các mặt hàng tiêu dùng, giá nhiên liệu, giá dầu thế giới sẽ có biến động theo chiều hướng gia tăng trong thời gian tới, gây ra tác động tiêu cực gián tiếp và đa chiều đến hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu của Việt Nam chung cũng như với khu vực Trung Đông nói riêng.
Đối với dịch vụ logistics, giá nhiên liệu tăng sẽ đẩy giá cước vận tải biển, vận tải hàng hoá đường không tiếp tục gia tăng đồng thời ảnh hưởng tới tuyến vận tải hàng hoá cho các nước tại vùng Vịnh.
Hiện tại, nhiều quốc gia khu vực Trung Đông đã hạn chế hoặc đóng cửa không phận do an ninh chiến sự, buộc các chuyến bay phải chuyển hướng, kéo dài thời gian bay và gây tăng chi phí hiệu quả logistics.
Cùng với đó, việc vận chuyển qua eo biển Hormuz gần như đình trệ sau các cuộc không kích nhằm vào Iran của Mỹ và Israel. Đồng thời, Iran đã phát đi cảnh báo đối với tàu thuyền về nguy cơ mất an toàn, khiến nhiều hãng tàu phải thay đổi lộ trình, làm tăng mạnh thời gian và chi phí vận chuyển.
Trước tình hình đó, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị các Hiệp hội ngành hàng xuất nhập khẩu, Hiệp hội hoạt động trong lĩnh vực logistics theo dõi sát diễn biến tình hình, kịp thời cập nhật thông tin tới doanh nghiệp để chủ động kế hoạch sản xuất, xuất nhập khẩu và vận tải, hạn chế ùn tắc và thiệt hại và góp phần cải thiện sự linh hoạt và khả năng chống chịu với các biến động của môi trường kinh doanh quốc tế liên quan đến doanh nghiệp Việt Nam.
Theo đó, cơ quan này khuyến nghị doanh nghiệp đa dạng hoá nguồn cung và thị trường thay thế; chú trọng điều khoản logistics, bảo hiểm, bất khả kháng trong hợp đồng; mua bảo hiểm đầy đủ cho hàng hoá để phòng ngừa rủi ro và giảm tổn thất khi phát sinh sự cố tại thị trường nhập khẩu.
Các doanh nghiệp cần tăng cường phối hợp, trao đổi dữ liệu với các bộ, ngành về tình hình địa chính trị, vận tải, giá cước nhằm xây dựng phương án ứng phó kịp thời; chủ động xây dựng kế hoạch phòng ngừa, thích ứng để giảm thiểu nguy cơ, rủi ro, tổn thất từ các sự cố trong thương mại, vận chuyển quốc tế và các vấn đề liên quan, chuẩn bị phương án phản ứng kịp thời để hạn chế ảnh hưởng đối với chuỗi cung ứng.
Doanh nghiệp cũng được khuyến khích thường xuyên làm việc với các đơn vị thuộc Bộ Công Thương như Cục Xuất nhập khẩu, Cục Xúc tiến thương mại, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài, các Thương vụ, Chi nhánh Thương vụ của Việt Nam tại nước ngoài để tìm kiếm những đơn hàng mới, thị trường mới có tiềm năng, từ đó có phương án thay thế hoặc ưu tiên khai thác, tận dụng tối đa các cơ hội.
Các đơn vị trực thuộc Bộ Công Thương sẽ theo dõi sát, kịp thời cập nhật thông tin về diễn biến tại khu vực Trung Đông để trao đổi với các Hiệp hội, nghiên cứu tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế để có khả năng chủ động ứng phó với các tình huống tương tự trong tương lai.
