Dịp Tết Nguyên đán sắp tới, nhiều người băn khoăn uống nước hoa quả lên men hay là ăn trái cây chín cũng có thể khiến máy đo nồng độ cồn “báo có cồn” và có bị xử phạt?
Theo lương y Nguyễn Biên Thùy, thực tế một số loại trái cây chín hoặc sản phẩm lên men có sinh ra lượng cồn rất nhỏ, đủ để ảnh hưởng tới kết quả đo, nhưng hiểu đúng và xử lý đúng là điều cần thiết.
Vì sao hoa quả lên men có thể chứa cồn?
Theo lương y Thùy, không chỉ rượu bia mà một số loại trái cây phổ biến cũng có thể khiến hơi thở người sử dụng xuất hiện cồn. Các loại trái cây như vải, sầu riêng, nho, xoài, dứa… đều chứa hàm lượng đường cao, khi chín dễ xảy ra quá trình lên men tự nhiên.
"Khi để trong môi trường không khí, lượng đường trong các loại trái cây này có thể bị vi sinh vật chuyển hóa thành cồn. Quá trình 'đường hóa rượu' này diễn ra nhanh hơn ở các loại quả chín kỹ, quả dập hoặc để lâu.
Chuối quá chín hoặc nước ép trái cây không được bảo quản lạnh có thể lên men trong điều kiện tự nhiên
Khi nhai trong miệng, lượng cồn sinh ra từ quá trình lên men bám lại trong khoang miệng. Khi thổi vào máy đo nồng độ cồn, thiết bị sẽ lập tức báo có cồn do máy rất nhạy, trong khi nó không phân biệt được người đó có uống rượu bia hay không” - lương y Thùy phân tích.
Không chỉ các loại trái cây kể trên, chuyên gia này cũng lưu ý rằng một số loại nước hoa quả để lâu, nước ép trái cây tự làm, thậm chí siro ho hoặc thuốc uống khi lên men cũng có thể gây hiện tượng tương tự. Đây là lý do khiến một số người sau khi ăn trái cây, hoặc uống nước hoa quả cảm thấy lo lắng khi tham gia giao thông.
Danh sách các loại trái cây và nước trái cây dễ lên men
Dưới đây là những loại quả hoặc sản phẩm nước trái cây dễ xảy ra lên men tự nhiên, có thể được đo thấy cồn trong hơi thở trong một khoảng thời gian ngắn sau khi ăn:
Nho, vải: Trái cây hàm lượng đường cao và lên men nhanh. Loại trái cây này thường được dùng để sản xuất rượu.
Dứa: Đường trong dứa dễ bị vi khuẩn chuyển hóa thành cồn khi để lâu hoặc chín quá mức.
Táo, chuối: Đặc biệt khi quá chín hoặc để ngoài lâu.
Sầu riêng, mít: Trái cây nhiều đường, dễ lên men trong điều kiện nhiệt độ cao.
Nước ép để ngoài lâu: Nước ép trái cây nếu không được bảo quản lạnh, men tự nhiên có thể phát triển.
Các đồ uống lên men nhẹ như kombucha hoặc kvass dù được gọi “không cồn”, nhưng do lên men nên có thể chứa một lượng rất nhỏ ethanol.
Làm sao để tránh bị oan?
Lương y Thùy "mách" những bước đơn giản sau có thể giúp bạn tránh hiểu nhầm hoặc lo lắng không cần thiết:
- Xúc miệng và uống nước ngay sau khi ăn trái cây chín. Điều này làm giảm lượng cồn tồn tại trong khoang miệng.
- Chờ ít nhất 15-30 phút trước khi tham gia giao thông nếu bạn vừa ăn trái cây lên men hoặc nước ép lâu ngày.
- Nếu bị đo có cồn dù không uống rượu, bia, bạn có thể yêu cầu xét nghiệm máu để xác định chính xác tình trạng.
- Giữ biên lai mua nước ép, siro hoặc trái cây nếu cần giải thích với cơ quan chức năng.
