Bộ Xây dựng đánh giá, việc một số địa phương xác định giá, chỉ số giá xây dựng theo quý và công bố chậm đã tạo ra độ trễ khiến nó không bám sát được với diễn biến thị trường. Trong khi đó, giá cả nhiên liệu, vật liệu xây dựng thời gian qua biến động nhiều, theo xu hướng tăng. Việc dự báo cũng gặp nhiều khó khăn khi tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp.
Đơn cử, giá thép xây dựng trong nước hôm 15/3 đã vượt 19 triệu đồng một tấn, tức tăng hai lần chỉ trong một tuần. Một loạt nguyên vật liệu xây dựng khác như xi măng, cát, bê tông... cũng tăng giá chóng mặt. Từ đầu năm đến nay, mỗi m3 bê tông cũng tăng giá gấp đôi.
Ngoài ra, Bộ Xây dựng ghi nhận nhiều danh mục công bố của địa phương còn thiếu một số vật liệu xây dựng chủ yếu. Bộ cho rằng, nếu tình trạng này còn kéo dài sẽ gây vướng mắc cho việc lập, quản lý chi phí đầu tư, hợp đồng xây dựng của các bên liên quan, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện và giải ngân các dự án.
Do vậy, các địa phương phải theo dõi sát diễn biến, kịp thời cập nhật, điều chỉnh công bố giá vật liệu, chỉ số giá xây dựng phù hợp với mặt bằng thị trường; nâng cao công tác dự báo về khả năng cung, cầu, nhất là với các loại vật liệu xây dựng chủ yếu, khắc phục việc thiếu hụt nguồn cung. Điều này nhằm tránh hiện tượng lợi dụng đầu cơ, thổi giá, trục lợi.
Các địa phương cũng cần thường xuyên rà soát, cập nhật các loại vật liệu xây dựng chủ yếu, thiết bị công trình phổ biến vào danh mục để công bố. Với các loại vật liệu có biến động nhiều, Bộ Xây dựng cho rằng việc công bố hàng tháng là cần thiết.
Với các dự án, công trình được thực hiện theo cơ chế đặc thù và dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc Bắc – Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025, địa phương cần thực hiện kịp thời, có hiệu quả các nhiệm vụ về quản lý đầu tư xây dựng, đáp ứng yêu cầu về quản lý chi phí đầu tư xây dựng cho từng gói thầu, dự án thành phần.
Các địa phương cũng cần rà soát, tổng hợp thường xuyên khó khăn trong áp dụng hệ thống cơ sở dữ liệu về định mức dự toán xây dựng trong quá trình lập, quản lý chi phí đầu tư xây dựng trên địa bàn. Các công tác chưa có định mức, các định mức cần điều chỉnh, bổ sung, đề xuất cần báo lên Bộ Xây dựng để được hướng dẫn, tháo gỡ.
