Dự thảo Luật Quản lý thuế (sửa đổi) vừa được Bộ Tài chính gửi Bộ Tư pháp để rà soát sau khi đã tiếp thu, giải trình và chỉnh lý theo góp ý của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Đáng chú ý, tại dự thảo Luật lần thứ 9, cơ quan soạn thảo đã bổ sung nhiều nội dung liên quan đến xây dựng lực lượng quản lý thuế so với Luật Quản lý thuế 2019.
Cụ thể, về chế độ hỗ trợ công chức thuế, Bộ Tài chính đề xuất 2 phương án.
Phương án 1 (trường hợp có ý kiến của Bộ Chính trị đồng ý trước khi luật thông qua): công chức quản lý thuế được hưởng hỗ trợ hằng tháng bằng 100% mức lương theo hệ số lương hiện hưởng (không bao gồm phụ cấp).
Khoản hỗ trợ hàng tháng này được trả cùng kỳ lương và không dùng làm căn cứ để tính đóng, hưởng chế độ bảo hiểm xã hội. Thu nhập từ khoản hỗ trợ này được miễn thuế thu nhập cá nhân và các nghĩa vụ tài chính khác đối với Nhà nước.
Phương án 2 (trường hợp chưa có ý kiến của Bộ Chính trị đồng ý trước khi luật thông qua): Chính phủ quy định việc bổ sung thu nhập cho công chức quản lý thuế, người lao động trong cơ quan quản lý thuế sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Cũng theo dự luật, công chức quản lý thuế được áp dụng chế độ chức danh, tiêu chuẩn, lương, chế độ đãi ngộ, phù hiệu, cấp hiệu, trang phục, biển hiệu của công chức quản lý thuế nhằm bảo đảm công tác quản lý thuế, khuyến khích, nâng cao trách nhiệm, tính chuyên nghiệp và hiệu quả thực thi công vụ.
Nhà nước bảo đảm các nguồn lực tài chính cho hoạt động của lực lượng quản lý thuế, cơ quan quản lý thuế; trong đó ưu tiên bố trí ngân sách nhà nước hằng năm để xây dựng và vận hành hệ thống công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý thuế, hóa đơn điện tử, cơ sở vật chất, trang thiết bị và các nhiệm vụ chuyên môn phục vụ công tác để nâng cao hiệu quả quản lý thuế.
Trước đề xuất này, TS. Cấn Văn Lực - Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ, cho rằng đề xuất cần được cân nhắc kỹ để bảo đảm công bằng giữa các nhóm công chức, viên chức. Việt Nam có nhiều ngành nghề đặc thù nên phải bảo đảm tương quan với mức thu nhập và tính chất công việc của từng lĩnh vực.
Theo ông Lực, có nhiều cách để hỗ trợ cán bộ, nhân viên trong lĩnh vực đặc thù, không nhất thiết phải tạo ra tiền lệ dễ gây phản ứng trong xã hội.
“Bộ Tài chính phải nêu rõ 'đặc thù' trong lĩnh vực thuế là gì, mà không ai nắm rõ hơn Bộ Tài chính. Chẳng hạn, họ có thể phải làm ngày đêm, đặc biệt vào cuối quý, cuối năm, nhưng nhiều lĩnh vực khác tính chất công việc cũng tương tự. Do vậy, cần rà soát tổng thể, nhất là với những lĩnh vực, ngành nghề đặc thù, để đảm bảo công bằng”, ông Lực nhấn mạnh với PV VietNamNet.
PGS.TS. Nguyễn Đức Lộc, Viện trưởng Viện nghiên cứu Đời sống xã hội cũng cho rằng, tính công bằng xã hội là tiêu chí bắt buộc đối với mọi đề xuất liên quan đến luật pháp hoặc các văn bản mang tính chất pháp lý.
Theo ông Lộc, bất kỳ đề xuất nào về hỗ trợ 100% lương cho công chức thuế hay công chức khác đều cần nêu rõ cơ sở chính đáng.
“Mỗi lĩnh vực đều có đặc thù và mức độ đóng góp khác nhau. Vì vậy, chỉ khi có quy định pháp lý riêng mới nên áp dụng cơ chế đặc thù, nếu không sẽ tạo tranh luận xã hội về tính công bằng”, ông Lộc nói.
Hơn nữa, mọi chính sách mang lại lợi ích cho một nhóm công chức phải bảo đảm tính phổ quát của Luật Cán bộ, Công chức.
“Khi muốn thay đổi điều gì, cần có tính chính đáng hóa cho sự thay đổi đó. Nếu trường hợp này được mở ra và các ngành khác cũng đề xuất các cơ chế tương tự, vậy liệu luật gốc còn giữ được giá trị hay không?
Về nguyên tắc, mọi đề xuất chính sách phải không tạo xung đột với hệ thống pháp luật hiện hành, nếu không sẽ dẫn tới sự thiếu nhất quán trong triển khai. Khi xây dựng văn bản quy phạm pháp luật mà mỗi ngành chỉ chú ý đến lợi ích riêng của mình, rất dễ tạo ra tình trạng phát triển thiếu đồng bộ và không bền vững trong hệ thống pháp luật có liên quan”, PGS.TS. Nguyễn Đức Lộc lưu ý.
