Trong một bài viết trên blog cá nhân, nhà sáng lập Microsoft – Bill Gates – thông báo ông sẽ tăng tổng mức đóng góp từ thiện lên 200 tỷ USD trong vòng hai thập kỷ tới. Động lực khiến ông đưa ra cam kết này đến từ hàng loạt thách thức toàn cầu như sức khỏe trẻ em, biến đổi khí hậu, cùng lời răn từ cố doanh nhân Andrew Carnegie về việc không nên giữ khư khư tài sản.
Gates chia sẻ ông không muốn được nhớ đến như một người “chết giàu có” mà không đóng góp gì cho thế giới. “Có quá nhiều vấn đề cấp bách cần giải quyết để tôi có thể giữ cho riêng mình những nguồn lực có thể giúp đỡ người khác,” ông viết.
Tài sản hiện tại của Gates được ước tính khoảng 168 tỷ USD (theo Bloomberg). Cam kết 200 tỷ USD dựa trên giả định rằng quỹ từ thiện của ông tiếp tục sinh lời từ đầu tư trong thời gian tới.
Gates Foundation – quỹ từ thiện do Bill Gates và vợ cũ Melinda French Gates sáng lập năm 2000 – đã đóng góp hơn 100 tỷ USD cho các chương trình nhân đạo trên khắp thế giới. Theo kế hoạch, quỹ này sẽ tiếp tục hoạt động đến cuối năm 2045 và sẽ giải thể sau khi Gates hiến tặng “gần như toàn bộ” tài sản của mình.
Quỹ Gates là một trong số ít các tổ chức từ thiện duy trì mức đóng góp lớn và đều đặn giữa bối cảnh các tổ chức phi lợi nhuận và đại học đang gặp khó khăn vì nguồn ngân sách công bị cắt giảm.
Bill Gates hiện là người giàu thứ năm thế giới với khối tài sản trị giá 168 tỷ USD.
Giới siêu giàu có thể thay thế vai trò của chính phủ không?
Dù cam kết tăng mức đóng góp cá nhân, Gates thẳng thắn nhận định rằng giới từ thiện không thể thay thế được vai trò của chính phủ trong việc hỗ trợ người nghèo. Ông đặc biệt lo ngại trước việc các nước giàu như Mỹ, Anh và Pháp đang đồng loạt cắt giảm ngân sách viện trợ hàng chục tỷ USD.
“Không một tổ chức từ thiện nào – ngay cả quy mô như Quỹ Gates – có thể bù đắp được khoảng trống đang ngày càng lớn trong ngân sách viện trợ,” ông viết. Gates cảnh báo điều này khiến tương lai của hàng triệu người nghèo trở nên bất định.
Bill Gates chỉ trích Elon Musk
Trong cuộc phỏng vấn với tờ Financial Times, Gates công khai chỉ trích Elon Musk – người giàu nhất thế giới – vì đã tác động đến việc Mỹ cắt giảm viện trợ. Ông nhấn mạnh rằng quyết định đóng cửa Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) của cơ quan mà Musk lập ra (gọi là Bộ Hiệu quả Chính phủ) đã làm gián đoạn nguồn viện trợ trị giá 42,5 tỷ USD trong năm 2023.
Gates cảnh báo hậu quả rất nghiêm trọng: khoảng 1 triệu trẻ em suy dinh dưỡng nặng sẽ không được điều trị, và 166.000 người có thể thiệt mạng vì sốt rét. “Hình ảnh người giàu nhất thế giới góp phần gây hại cho những đứa trẻ nghèo nhất là điều không ai muốn thấy,” ông nói.
Elon Musk là một trong những người ký tên vào “Cam kết cho đi” (Giving Pledge) – sáng kiến do Bill Gates, Melinda French Gates và Warren Buffett khởi xướng từ năm 2010, kêu gọi các tỷ phú cam kết hiến tặng ít nhất một nửa tài sản.
Tuy nhiên, theo tạp chí Forbes, cho đến nay, Musk mới chỉ trao tặng khoảng 620 triệu USD – tương đương chưa tới 1% khối tài sản khổng lồ của ông. Dù có ký cam kết, nhưng việc Musk có thực sự thực hiện hay không vẫn còn là dấu hỏi. Gates cũng thừa nhận: “Có thể ông ấy sẽ trở thành một nhà từ thiện lớn – ai mà biết được.”
