Một tàu hàng đã bốc cháy sau khi bị tấn công tại eo biển Hormuz hôm 11-3. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết thủy thủ đoàn đã được sơ tán khỏi con tàu - được xác định là tàu Mayuree Naree, đăng ký tại Thái Lan và thuộc sở hữu của hãng Precious Shipping. Trước đó cùng ngày, UKMTO ghi nhận một vụ tấn công nhắm vào một tàu ngoài khơi Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) ở eo biển Hormuz.
Các vụ việc nói trên nêu bật rủi ro an ninh tại eo biển Hormuz giữa lúc chiến sự Trung Đông chưa hạ nhiệt. Quân đội Mỹ cùng ngày cho biết họ đã phá hủy 16 tàu rải thủy lôi của Iran gần eo biển Hormuz sau khi Tổng thống Donald Trump lên tiếng cảnh báo Iran đối mặt "ở mức độ chưa từng thấy trước đây" nếu các quả thủy lôi ở đó không được dỡ bỏ.
Đài CNN hôm 10-3 dẫn các nguồn tin tình báo cho rằng Iran đã rải vài chục quả thủy lôi ở eo biển Hormuz trong những ngày gần đây và có khả năng rải thêm hàng trăm quả nữa.
Trước đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo mọi tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz sẽ trở thành mục tiêu tấn công, khiến tuyến vận tải này gần như bị đóng cửa kể từ khi cuộc chiến nổ ra. Đáp lại, Tổng thống Mỹ Donald Trump vào tuần rồi phát tín hiệu rằng nước này sẽ cung cấp hộ tống quân sự và bảo hiểm chiến tranh cho các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Trong diễn biến gây chú ý, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright hôm 10-3 đăng thông điệp trên mạng xã hội X, theo đó cho biết hải quân Mỹ đã "hộ tống thành công một tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz nhằm bảo đảm dòng chảy dầu mỏ tới các thị trường toàn cầu không bị gián đoạn". Tuy nhiên, bài đăng này nhanh chóng bị xóa mà không có bất kỳ lời giải thích nào.
Tàu hàng Mayuree Naree bốc cháy sau khi bị tấn công ở eo biển Hormuz hôm 11-3 Ảnh: Precious Shipping Plc
Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, sau đó xác nhận quân đội nước này vẫn chưa triển khai bất kỳ chiến dịch nào nhằm bảo vệ tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Tướng Caine cho biết thêm Mỹ sẽ xem xét nhiều phương án khác nhau nhằm tạo điều kiện để lưu thông hàng hải thương mại được nối lại qua vịnh Ba Tư. Một số chuyên gia nói với trang USNI News rằng việc nhận sự bảo vệ của Mỹ khi đi qua eo biển Hormuz có thể khiến tàu thương mại trở thành mục tiêu. Nếu Mỹ cung cấp sự bảo vệ, hình thức này nhiều khả năng sẽ không giống mô hình hộ tống theo đoàn. Thay vào đó, việc này đòi hỏi sự phối hợp của các lực lượng trên không, trên biển và phương tiện không người lái.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron vào đầu tuần này cũng cho biết nước này và các đồng minh đang chuẩn bị sứ mệnh nhằm hộ tống tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, sau khi "giai đoạn căng thẳng nhất" của chiến sự khép lại. Theo ông Macron, nhiệm vụ "thuần túy hộ tống" này cần được chuẩn bị với sự tham gia của cả các quốc gia trong và ngoài châu Âu.
Một giải pháp được ông Amin Nasser, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Tập đoàn Dầu khí Aramco (Ả Rập Saudi), nói đến hôm 10-3 là các tàu chở dầu đang được chuyển hướng để tránh đi qua eo biển này. Ngoài ra, ông Nasser cho biết thêm tuyến đường ống dẫn dầu Đông - Tây của công ty sẽ đạt công suất tối đa trong tuần này, vận chuyển 7 triệu thùng/ngày tới cảng Yanbu trên biển Đỏ.
Mục tiêu tấn công mới
Những cuộc tấn công của Iran nhắm vào các trung tâm dữ liệu của hãng Amazon (Mỹ) tại Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Bahrain đang cho thấy một dạng xung đột mới trong bối cảnh vai trò chiến lược của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ngày một nâng cao.
Có ít nhất 3 trung tâm dữ liệu của nền tảng Amazon Web Services (AWS) phải ngừng hoạt động sau khi bị tấn công bởi máy bay không người lái (UAV) và tên lửa Iran vào tuần trước. Diễn biến này ảnh hưởng đến dịch vụ của các ngân hàng, hệ thống thanh toán, ứng dụng giao hàng và phần mềm doanh nghiệp trên toàn khu vực. Quân đội Mỹ được cho là cũng sử dụng AWS để vận hành một số hoạt động của mình.
Tạp chí Fortune dẫn lời các chuyên gia cho biết đây là lần đầu tiên các trung tâm dữ liệu trở thành mục tiêu trong một cuộc xung đột và gần như chắc chắn đây sẽ không phải là lần cuối cùng. Trung tâm dữ liệu đang nhanh chóng trở thành tài sản chiến lược quan trọng, song lại dễ bị tổn thương. Ranh giới giữa điện toán đám mây thương mại và hoạt động quân sự ngày càng mờ nhạt. Chẳng hạn như một số hệ thống của Lầu Năm Góc đang chạy trên cùng hạ tầng đám mây thương mại dùng cho ngân hàng và ứng dụng gọi xe. Vì thế, theo các chuyên gia, các cuộc tấn công vào trung tâm dữ liệu thương mại có thể lập tức kéo theo hệ quả quân sự và ngược lại.
Anh Thư
