Mỹ - Trung đồng thuận bất ngờ
Theo The Wall Street Journal, hai bên đã dành nhiều tuần thảo luận về các nghi thức cho chuyến thăm Washington của nhà lãnh đạo Trung Quốc.
Theo những người tham gia công tác chuẩn bị, Đại sứ Mỹ tại Trung Quốc David Perdue đã đóng vai trò tích cực trong việc kết nối hai chính phủ, cùng với sự tham gia quan trọng của Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles.
Nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình muốn chuyến thăm Mỹ sắp tới của mình được xếp vào hạng mục "chuyến thăm cấp nhà nước", cấp độ cao nhất trong nghi thức ngoại giao. Danh xưng này sẽ đi kèm với đội danh dự, nghi thức bắn 21 phát đại bác chào mừng và lễ đón chính thức tại bãi cỏ phía Nam Nhà Trắng.
Chính quyền Mỹ tổ chức lễ đón long trọng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: Reuters
Khi đến Mỹ vào thứ Tư 23/9, ông Tập sẽ đạt được mong muốn này, nhưng để đi đến thỏa thuận đó cần cả một quá trình làm việc kéo dài nhiều tuần.
Tổng thống Trump đang dành cho ông Tập sự đón tiếp trọng thể tương tự như cách ông Tập đã tiếp đón mình tại Bắc Kinh vào tháng 5; quan trọng hơn cả, theo một quan chức cấp cao Nhà Trắng, ông Trump muốn gây ấn tượng với người đồng cấp Trung Quốc và duy trì sự ổn định trong quan hệ song phương trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.
Tuy nhiên, theo các quan chức hai bên, cả hai bên đều không sẵn sàng nhượng bộ đáng kể trong những vấn đề tranh chấp cốt lõi định hình mối quan hệ giữa họ: Cuộc đua giành ưu thế về công nghệ tiên tiến (đặc biệt là trí tuệ nhân tạo) và cuộc cạnh tranh ngày càng gay gắt về ảnh hưởng địa chính trị.
Việc cả hai bên đều chú trọng vào các nghi thức bề nổi cũng là một sự thay đổi khác biệt. Trong nhiều thập kỷ, các quan chức Mỹ thường nỗ lực hết mình để đạt được kết quả cụ thể, trong khi các nhà lãnh đạo Trung Quốc lại coi trọng nghi thức, thể diện và sự tôn trọng.
Lần này, cả ông Tập và ông Trump đều muốn cuộc gặp gỡ tạo ra hình ảnh đẹp – một sự đồng thuận hiếm thấy.
Một quan chức cấp cao khác của Nhà Trắng cho biết Mỹ hy vọng sẽ tái khẳng định cam kết mà hai bên đã đưa ra hồi đầu năm nay khi Chủ tịch Tập Cận Bình tiếp đón ông Trump tại Bắc Kinh, đặc biệt là thỏa thuận tạm ngưng áp thuế vốn đã giúp ngăn chặn nguy cơ bùng phát lại cuộc chiến thương mại.
Bán dẫn và AI: Hai tử huyệt được né
Bán dẫn và công nghệ AI nằm trong chương trình thảo luận giữa 2 nhà lãnh đạo. Ảnh: Reuters
Mọi nội dung thảo luận đều được tính toán ở mức khiêm tốn. Tại cuộc họp trù bị hôm Chủ nhật, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer đã gặp người đồng cấp Trung Quốc là Phó Thủ tướng Hà Lập Phong; sau đó, họ mô tả cuộc thảo luận về thương mại và trí tuệ nhân tạo (AI) là một sự kiện "rất thành công" theo lời ông Bessent.
Ông Greer cho biết "Ủy ban Thương mại" Mỹ-Trung – cơ quan được công bố sau hội nghị thượng đỉnh giữa ông Trump và ông Tập tại Bắc Kinh – hiện đã đi vào hoạt động.
Các nhóm công tác của hai bên đang nỗ lực thúc đẩy thương mại đối với các mặt hàng ít nhạy cảm và có tầm quan trọng thấp hơn: hàng tiêu dùng và sản phẩm công nghệ thấp từ Trung Quốc, đối ứng với năng lượng, nông sản và có thể là thiết bị y tế từ Mỹ.
Cả hai chính phủ đều xác định nông nghiệp là lĩnh vực đầy hứa hẹn cho sự tăng trưởng.
Tuy nhiên, những vấn đề hóc búa hơn sẽ không được đưa ra thảo luận. Ông Greer cho biết các biện pháp kiểm soát xuất khẩu chất bán dẫn của Mỹ – công cụ gây sức ép mạnh mẽ nhất của Washington – thậm chí còn không nằm trong chương trình nghị sự.
