Khóa kéo bị rít là tình huống khá phổ biến trên quần, áo, balô, túi xách hoặc vali đã sử dụng một thời gian. Thay vì cố giật mạnh hoặc đem ngay tới thợ sửa chữa, mất thêm chi phí và công sức, nhiều người thường lấy nến chà nhẹ lên hai dãy răng khóa, sau đó kéo đầu khóa qua lại vài lần.
Đây không đơn thuần là một mẹo truyền miệng mà thực tế hoàn toàn có cơ sở. Trong hướng dẫn sử dụng khóa kéo, YKK – một trong những nhà sản xuất khóa kéo lớn trên thế giới – cũng đề cập đến việc sử dụng paraffin, một chất có trong nến, khi khóa đóng mở không trơn tru.
Việc sử dụng nến để chà lên các loại khóa mang lại công dụng không ngờ (Ảnh minh họa)
Vì sao nến có thể giúp khóa kéo trơn hơn?
Khóa kéo hoạt động nhờ đầu trượt di chuyển dọc theo hai dãy răng, đưa chúng ăn khớp hoặc tách khỏi nhau. Sau thời gian dài sử dụng, bụi bẩn, sợi vải hoặc sự ma sát giữa các bộ phận có thể khiến đầu trượt di chuyển nặng hơn.
Khi được chà lên dãy răng, sáp nến tạo thành một lớp bôi trơn khô tương đối mỏng. Lớp này giúp giảm ma sát giữa đầu trượt và các răng khóa, nhờ đó khóa có thể bớt rít, dễ di chuyển và không cần dùng quá nhiều lực.
Theo hướng dẫn của YKK Japan, nếu khóa không đóng mở trơn tru, người dùng không nên cố di chuyển đầu trượt. Hãng khuyến nghị có thể thoa paraffin hoặc chất bôi trơn dành cho khóa kéo lên mặt trước và mặt sau của dãy răng, sau đó đưa đầu trượt qua lại vài lần để chất bôi trơn phân bố đều.
Việc khóa trơn hơn cũng giúp người dùng hạn chế thói quen giật hoặc kéo quá mạnh. Tuy nhiên, cần hiểu rằng sáp chỉ làm giảm ma sát, không thể sửa chữa những hư hỏng cơ học như mất răng, răng bị cong, đầu trượt biến dạng hoặc phần băng vải giữ khóa bị rách.
Sáp paraffin và thành phần chính của nến (Ảnh Jessica Welling Interiors)
Tương tự, nếu túi xách hoặc vali bị nhồi quá đầy, chà thêm nến không giải quyết được vấn đề. YKK cảnh báo việc cố đóng khóa khi túi chịu lực căng lớn có thể làm hỏng răng hoặc khiến băng khóa bị đứt. Cách phù hợp là lấy bớt đồ, đưa hai mép khóa lại gần nhau rồi mới kéo.
Chà nến thế nào để hiệu quả mà không làm bẩn đồ?
Trước khi dùng nến, người dùng nên quan sát kỹ để xác định nguyên nhân khiến khóa bị kẹt. Nếu đầu trượt đang cuốn phải vải hoặc sợi chỉ, cần kéo khóa lùi lại từ từ và nhẹ nhàng gỡ phần bị mắc. Cố giật mạnh có thể khiến vải bị cuốn sâu hơn và làm hỏng khóa.
Nếu răng khóa bám bụi, cát hoặc cặn bẩn, nên dùng khăn khô hoặc bàn chải mềm để vệ sinh trước. Không nên chà sáp trực tiếp lên lớp bụi, bởi sáp có thể giữ lại các hạt cứng và khiến chúng tiếp tục ma sát với khóa.
Sau khi khóa đã sạch và khô, có thể sử dụng một cây nến paraffin màu trắng, không nhuộm màu, không nhũ và không có nhiều phụ gia. Không cần đốt nến hay làm nóng sáp. Người dùng chỉ nên chà thật nhẹ lên hai mặt của dãy răng hoặc tập trung vào đoạn đang bị rít.
Tiếp đó, giữ hai bên khóa cân đối và di chuyển đầu trượt chậm rãi qua vùng vừa xử lý. Có thể kéo lên xuống vài lần để lớp sáp dàn đều, sau đó dùng khăn sạch lau hết phần sáp thừa.
Ảnh minh họa
Với quần hoặc chân váy, nên giảm lực căng ở phần cạp trước khi kéo. YKK khuyến nghị cài móc hoặc cúc phía trên trước, rồi kéo đầu khóa thẳng theo dãy răng. Với áo khoác, cần kiểm tra chốt phía dưới đã được cài đúng vị trí; còn với túi và vali, nên lấy bớt đồ nếu hai mép khóa đang bị kéo căng.
Không nên bôi một lớp sáp quá dày vì sáp dư có thể vón quanh đầu trượt, dính sang vải và giữ thêm bụi. Nến màu cũng có nguy cơ để lại vết nhuộm. Hướng dẫn xử lý vết bẩn của Đại học Georgia cho thấy sáp paraffin có thể bám vào sợi vải, trong khi màu từ nến đôi khi phải được xử lý như một vết nhuộm riêng.
Không phải loại khóa nào cũng nên dùng nến
Mẹo chà nến phù hợp nhất với các loại khóa kéo thông thường trên quần, áo, balô hoặc túi xách. Với khóa chống nước, khóa kín khí, khóa trên đồ lặn, lều hoặc thiết bị ngoài trời, người dùng không nên tùy tiện áp dụng.
Nhà sản xuất khóa chống nước TIZIP cho biết mỗi dòng khóa có yêu cầu bảo dưỡng khác nhau. Có loại chỉ cần bôi trơn tại điểm khóa cuối và không được bôi lên toàn bộ dãy răng, bởi chất bôi trơn có thể giữ bụi, dẫn đến mài mòn. Một số loại khác lại cần chất bôi trơn chuyên dụng trên lớp phủ dọc theo khóa. Hãng khuyến nghị làm sạch trước và chỉ dùng sản phẩm do nhà sản xuất chỉ định hoặc loại tương đương.
Ảnh minh họa
Người dùng cũng nên thận trọng với khóa trên trang phục sáng màu, đồ da, sản phẩm cao cấp hoặc còn bảo hành. Tốt nhất nên thử trên một đoạn nhỏ, kín đáo và kiểm tra hướng dẫn chăm sóc của nhà sản xuất trước khi xử lý.
Nguồn tham khảo YKK, TIZIP
