Mỗi tháng, có ít nhất từ 2 đến 3 nhà nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) gốc Ấn trong độ tuổi từ 25 đến 35 tại Thung lũng Silicon chủ động liên hệ với ông Aakrit Vaish - nhà sáng lập quỹ đầu tư mạo hiểm Activate - chỉ để hỏi một câu duy nhất: “Làm thế nào để tôi có thể trở về Ấn Độ và làm việc trong lĩnh vực AI?”.
Chia sẻ trong cuộc phỏng vấn, vị giám đốc điều hành có trụ sở tại Mumbai này giải thích rằng các công ty khởi nghiệp Ấn Độ đang ráo riết săn đón những nhân tài hàng đầu này, nhằm tận dụng tối đa bước ngoặt lịch sử của thị trường.
Suốt nhiều thập kỷ qua, vị trí làm việc tại các tập đoàn Big Tech Mỹ luôn được coi là Bắc Đẩu dẫn đường cho lực lượng lao động công nghệ tinh hoa của Ấn Độ. Nó mang lại mức đãi ngộ cùng vị thế xã hội không thể đong đếm, đồng thời là chiếc vé thông hành để trở thành công dân toàn cầu.
Thế nhưng ở hiện tại, sự kết hợp tồi tệ giữa làn sóng sa thải hàng loạt do sự trỗi dậy của AI và chính sách nhập cư ngày càng thắt chặt của chính quyền Tổng thống Donald Trump đang làm lu mờ sức hút vốn từng là tuyệt đối của các gã khổng lồ Thung lũng Silicon. Trong khi đó, các vị trí việc làm về AI tại Ấn Độ đã phát triển vượt bậc, không còn gói gọn trong các vai trò vận hành hệ thống bổ trợ như trước.
Ông Vaish cho biết, một công ty AI giai đoạn đầu tại Ấn Độ hiện chi trả mức lương tương đương khoảng 50% đến 75% so với những gì Microsoft, Google hay Meta trả cho một vị trí tương đương. Tuy nhiên, việc sớm đặt chân vào các startup này lại mang đến phần thưởng đi kèm vô cùng hậu hĩnh: các kế hoạch thưởng quyền mua cổ phiếu có giá trị lớn và các khoản ưu đãi gắn liền với hiệu suất công việc.
“Rất nhiều người sẵn sàng chấp nhận hy sinh 50% thu nhập ở hiện tại để đổi lấy một hũ vàng lớn hơn rất nhiều ở điểm cuối của hành trình”, ông Vaish phân tích.
Sức hút của thị trường Nam Á lớn đến mức ngay cả OpenAI và Anthropic gần đây cũng đã bắt đầu mở rộng năng lực kỹ thuật và phát triển AI của họ trực tiếp tại Ấn Độ.
Bà Neeti Sharma, CEO của công ty cung ứng nhân sự công nghệ TeamLease Digital, vạch trần thực trạng khan hiếm nhân lực: “Ấn Độ hiện chỉ có duy nhất 1 kỹ sư đủ trình độ đáp ứng cho mỗi 10 vị trí tuyển dụng AI tạo ra (GenAI) đang mở rộng. Trong một thị trường bị thắt chặt nguồn cung đến mức này, mọi nhà tuyển dụng uy tín đều đang cùng lao vào tranh giành trong một cái ao nông”.
Ông Anuj Agrawal, nhà sáng lập kiêm CEO của công ty tuyển dụng Zyoin Group, thường xuyên chứng kiến một danh sách ứng viên rút gọn giống hệt nhau xuất hiện đồng thời tại các startup AI của Ấn Độ và tại các chi nhánh nội địa của các tập đoàn công nghệ toàn cầu.
“Hào quang của Thung lũng Silicon chưa hoàn toàn biến mất, nhưng bài toán kinh tế đã thay đổi tận gốc rễ. Big Tech Mỹ từng bán cho nhân sự hai thứ: những công việc ranh giới đỉnh cao và sự ổn định. Các chu kỳ sa thải kéo dài từ năm 2023 đến năm 2025, kết hợp với tính bấp bênh của visa H-1B, đã đánh sập vế ổn định của phương trình đó. Giờ đây, các kỹ sư Ấn Độ phải cân nhắc rủi ro visa, sự biến động của vị trí công việc và sự xáo trộn gia đình như những chi phí thực tế phải trả, chứ không còn là những trường hợp hy hữu nữa”, ông Agrawal thẳng thắn chia sẻ.
Một cuộc khảo sát thực hiện trên 1.205 chuyên gia công nghệ Ấn Độ bởi ứng dụng đánh giá nhân viên ẩn danh Blind trong giai đoạn từ ngày 27 tháng 4 đến ngày 6 tháng 5 chỉ ra rằng: các nhân sự người Ấn đang làm việc tại Microsoft, Amazon, Oracle và Google đều sẵn sàng đầu quân cho các công ty nội địa nếu chẳng may bị sa thải.
Ông Alex Han, Quản lý quan hệ công chúng tại Blind, nhận định đây “chính xác là phân khúc tài năng mà các công ty Ấn Độ cần để cạnh tranh trên bản đồ toàn cầu. Tuy nhiên, để chuyển hóa sự quan tâm đó thành các thương vụ tuyển dụng thực tế, các doanh nghiệp nội địa sẽ phải thực hiện một cuộc cải cách tận gốc về văn hóa nơi làm việc,”.
Cuộc cạnh tranh giành giật nhân tài đang diễn ra đặc biệt khốc liệt ở nhóm nhân sự có từ 5 đến 15 năm kinh nghiệm - phân khúc tập trung cao độ các quái kiệt về AI, học máy, kỹ thuật đám mây, an ninh mạng và kiến trúc nền tảng, theo ông Anshuman Das, CEO kiêm đồng sáng lập công ty tuyển dụng Careernet Group.
Ông Rajesh Nambiar, Chủ tịch Nasscom - hiệp hội công nghệ và dịch vụ IT tối cao của Ấn Độ - đúc kết: “Quan niệm truyền thống cho rằng sự phát triển sự nghiệp, đổi mới sáng tạo đỉnh cao và tầm ảnh hưởng toàn cầu chỉ có thể đạt được thông qua Thung lũng Silicon đang dần dần thay đổi. Những gì chúng ta đang chứng kiến thực chất là sự trỗi dậy của một thị trường nhân tài toàn cầu có tính kết nối chặt chẽ hơn rất nhiều”.
Minh chứng rõ nét cho xu hướng này là việc nhà đồng sáng lập của Sarvam - startup AI được coi là canh bạc lớn nhất của Ấn Độ trong việc tự phát triển một mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) có chủ quyền - gần đây đã chủ trì một buổi tiệc kết nối giao lưu quy tụ khoảng 150 chuyên gia tại Vùng Vịnh (San Francisco). Mục tiêu tối thượng của buổi tiệc không gì khác ngoài việc “tuyển dụng trực tiếp các tài năng AI người Ấn tại Mỹ, thuyết phục họ trở về quê hương để cống hiến cho công ty”, ông Vaish tiết lộ.
Theo: Rest of World, WSJ
