Báo cáo tại buổi làm việc với Đoàn giám sát số 20 của Thành ủy Hà Nội hồi cuối năm 2025, lãnh đạo phường Vĩnh Hưng đã nêu những hiện trạng về hạ tầng, quy hoạch nhức nhối của địa phương.
Theo đó, báo cáo của phường cho biết phường có tuyến đường giao thông chính là đường Lĩnh Nam có mặt cắt, thuộc địa giới phường Vĩnh Hưng quản lý, tuyến phố Vĩnh Hưng, Nam Dư, Ngũ Nhạc, Tân Khai, Dương Văn Bé, Đại Đồng và Thanh Đàm, Đặng Trần Đức, đa số các đường đều có mặt cắt nhỏ dưới 17m, tất cả các tuyến đường hạ tầng khung chưa khép kín theo quy hoạch, đây cũng chính là một trong những lý do khiến cho tình trạng ùn tắc giao thông trên địa bàn phường Vĩnh Hưng thời gian qua tiếp tục diễn biến phức tạp.
Với 14 tuyến đường, phố đã được đặt tên cùng hàng trăm tuyến ngõ, ngách, hẻm nhỏ, đặc điểm cấu trúc đô thị của phường mang tính truyền thống, manh mún, mặt cắt hẹp và không đồng bộ. Trong bối cảnh dân số tăng nhanh, nhiều khu chung cư, tập thể, khu dân cư hiện hữu có mật độ cư trú cao, lưu lượng phương tiện di chuyển vào giờ cao điểm tăng đột biến, khiến nhiều tuyến giao thông bị quá tải cục bộ.
Theo báo cáo của phường Vĩnh Hưng, tình trạng úng ngập cục bộ cũng là vấn đề nan giải nhiều năm nay. Địa hình phường tương đối bằng phẳng, nền thấp, đặc biệt khu vực giáp đê Nguyễn Khoái không thuận lợi cho thoát nước tự chảy. Trong khi đó, hệ thống thoát nước trên địa bàn chủ yếu cải tạo từ hiện trạng cũ, thiếu đồng bộ với quy hoạch, khiến nhiều vị trí liên tục quá tải khi xảy ra mưa lớn.
Tình trạng úng ngập cục bộ cũng là vấn đề nan giải nhiều năm nay.
Tốc độ đô thị hóa nhanh nhưng hạ tầng kỹ thuật chưa theo kịp, cộng với việc một số dự án giao thông – hạ tầng đang thi công, càng gia tăng áp lực lên hệ thống tiêu thoát nước. Nhiều điểm nóng ngập sâu vẫn tái diễn mỗi khi mưa trên 50mm, như phố Thanh Đàm, Vĩnh Hưng, Nam Dư, Vĩnh Tuy, đường Lĩnh Nam hay các tuyến ngõ quanh Nguyễn Khoái, Đông Thiên. Đáng chú ý, tại ngõ 670 đê Nguyễn Khoái và phố Đặng Trần Đức, nước có thời điểm kéo dài tới 24 giờ mới rút hết.
Trước thực trạng trên, chính quyền phường Vĩnh Hưng đã triển khai nhiều giải pháp chủ động, quyết liệt. Điểm nhấn lớn nhất là công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) đoạn đường Lĩnh Nam dài 2,22 km thuộc địa bàn phường (liên quan hơn 250 hộ gia đình, cá nhân và 10 tổ chức). Đến cuối tháng 3/2026, phường đã hoàn thành 100% GPMB phần dự án thuộc địa bàn, vượt tiến độ cam kết với Thành phố, tạo điều kiện để đẩy nhanh thi công dự án nâng cấp, mở rộng đường Lĩnh Nam (tổng chiều dài khoảng 3,4 km, mặt cắt 22,5–40 m, tổng mức đầu tư khoảng 2.493 tỷ đồng).
Song song, phường chủ động rà soát điểm nóng ùn tắc, duy trì trực chốt phân luồng giờ cao điểm, đề nghị bổ sung biển báo hướng dẫn giao thông và sơn gờ giảm tốc tại các vị trí nguy cơ mất an toàn. Địa phương cũng đang xây dựng phương án cải tạo hệ thống đường ngõ, đường nội bộ gắn với giai đoạn 2026–2030, cùng các giải pháp cấp bách về thoát nước (nạo vét định kỳ, lắp bơm cưỡng bức, đề xuất cống hóa mương hở…).
Để chống ngập úng khi mưa lũ, phường cũng đang triển khai nhiều giải pháp cấp bách như nạo vét định kỳ; lắp đặt bơm cưỡng bức, cửa phai; đề xuất đầu tư đồng bộ hệ thống thoát nước gắn với các dự án mở đường thuộc quy hoạch phân khu H2-4; cống hóa các tuyến mương hở như mương xóm 6, mương Vĩnh Tuy, mương Vĩnh Thuận…
Những nỗ lực nội lực của phường đang được cộng hưởng mạnh mẽ với định hướng phát triển dài hạn của Hà Nội. Dự án cải tạo, chỉnh trang và tái thiết đô thị Vĩnh Hưng (quy mô nghiên cứu khoảng 447 ha, tổng mức đầu tư gần 186.000 tỷ đồng, do thành viên Tập đoàn Sun Group làm chủ đầu tư) đã được khởi công ngày 28/8/2026. Khoảng 206,1 ha được tái thiết theo hướng hiện đại, đồng bộ; 240,9 ha còn lại được cải tạo, chỉnh trang.
Tầm nhìn của dự án là đưa Vĩnh Hưng trở thành một khu đô thị xanh, thông minh, văn minh và đáng sống, dựa trên ba trụ cột gồm phát triển đô thị gắn với khoảng xanh; phát triển giao thông công cộng kết hợp không gian đi bộ; và kiến tạo hệ thống không gian xanh có khả năng thẩm thấu, thích ứng với điều kiện tự nhiên.
Dự án cũng đặt mục tiêu hình thành những "Urban Catalyst" - các điểm kích hoạt đô thị thông qua việc bố trí đồng bộ hệ thống hạ tầng xã hội, giáo dục, thể dục thể thao và các dịch vụ thiết yếu. Những công trình này được kỳ vọng tạo động lực phát triển dịch vụ, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng đời sống của người dân. Đáng chú ý, Vĩnh Hưng được định hướng tiên phong ứng dụng mô hình "đô thị 15 phút". Theo đó, người dân có thể tiếp cận các không gian công cộng như công viên, cây xanh cùng hệ thống dịch vụ thiết yếu gồm giáo dục, y tế, mua sắm, vui chơi và giải trí trong khoảng 15 phút đi bộ.
Điểm đáng chú ý của mô hình này là hướng tới thay đổi trải nghiệm sống thường nhật của người dân. Nếu ở một khu vực đô thị hóa chưa đồng bộ, một nhu cầu đơn giản như đưa con đến trường, đi chợ, tập thể dục hay tiếp cận dịch vụ y tế có thể đòi hỏi một quãng di chuyển dài và phụ thuộc nhiều vào phương tiện cá nhân, thì với mô hình đô thị 15 phút, những nhu cầu ấy được đưa về gần hơn với nơi ở.
Khi đó, "15 phút" không chỉ là một con số về thời gian lý tưởng. Mà tương ứng quỹ thời gian được trả lại cho người dân mỗi ngày, là khả năng đi bộ tới công viên thay vì phải tìm một không gian vui chơi khác, đưa trẻ đến trường thuận tiện hơn, tiếp cận dịch vụ thiết yếu nhanh hơn và giảm sự phụ thuộc vào xe cá nhân. Với một khu vực có mật độ dân cư ngày càng cao như Vĩnh Hưng, những thay đổi tưởng như rất nhỏ trong bán kính vài trăm mét quanh nơi ở có thể tạo ra khác biệt lớn đối với chất lượng sống.
Theo kế hoạch, dự án cũng đặt trọng tâm tổ chức lại hạ tầng giao thông gắn với ba tuyến đường sắt đô thị (Metro) số 4, 8 và 15 đi qua địa bàn, theo mô hình phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD). Các khu vực quanh nhà ga sẽ hình thành khu phức hợp đa chức năng, tích hợp không gian ngầm, giảm áp lực giao thông đường bộ. Đồng thời, mô hình "đô thị thẩm thấu" (Sponge City) với mạng lưới công viên – hồ điều hòa giúp tăng khả năng hấp thụ nước mưa, hạn chế ngập úng.
Bản đồ các tuyến metro Hà Nội Ảnh: Hanoi Metro
Sự kết hợp giữa nỗ lực hoàn thiện hạ tầng của chính quyền địa phương với định hướng tái thiết quy mô lớn đang mở ra một lộ trình chuyển đổi rõ nét cho Vĩnh Hưng: từ hạ tầng manh mún, dễ ngập, thiếu tổ chức sang hệ thống giao thông thông minh, kết nối đồng bộ. Người dân Vĩnh Hưng có cơ sở để kỳ vọng nỗi lo kẹt xe và ngập úng sẽ được giải quyết căn cơ, từng bước hình thành không gian đô thị được tổ chức bài bản trong giai đoạn tới.
Nếu những kế hoạch này được triển khai đồng bộ, khi chất lượng hạ tầng của cả khu vực được nâng lên, những giá trị vốn có của Vĩnh Hưng, từ vị trí gần trung tâm, khả năng kết nối với các khu vực phát triển và cộng đồng dân cư đã hình thành sẽ có điều kiện được khai thác hiệu quả hơn. Từ đó, nâng tầm giá trị sử dụng đất, nâng tầm giá trị đầu tư cho khu vực. Một khu vực hôm nay còn đan xen nhiều dấu tích của quá trình đô thị hóa chưa hoàn chỉnh có thể từng bước chuyển mình thành khu đô thị hiện đại, xanh, văn minh và đáng sống, tương xứng hơn với vị trí của Vĩnh Hưng trong cấu trúc đô thị trung tâm mở rộng của Hà Nội.
Đó cũng là ý nghĩa lớn hơn của tái thiết đô thị: không chỉ xây dựng những công trình mới, mà tạo ra môi trường sống tốt hơn cho cộng đồng đang hiện hữu, đồng thời giúp những lợi thế về vị trí, giá trị đất đai vốn có của khu vực được phát huy theo thời gian.
