Sáng 13-5, giải trình tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái dành nhiều thời gian nói về giá vàng.
Phó Thủ tướng Lê Minh Khái phát biểu giải trình. Ảnh: Phạm Thắng
Theo Phó Thủ tướng Lê Minh Khái, vàng là hàng hóa đặc biệt, liên thông với thị trường ngoại tệ, liên quan rất lớn tới điều hành kinh tế vĩ mô. Trước năm 2012, vàng còn "nhảy múa" hơn và thời điểm đó, có 8 doanh nghiệp nhập vàng miếng nhưng giữa cung và cầu, niêm yết giá rất phức tạp.
Tuy nhiên, sau khi nghị định 24 ra đời có hiệu lực, 8 doanh nghiệp đó không được nhập nữa. Khi đó, Nhà nước độc quyền và Ngân hàng Nhà nước chịu trách nhiệm nhập vàng nguyên liệu, nhập khi có nhu cầu cần thiết.
Theo Phó Thủ tướng Lê Minh Khái, nói SJC thôi nhưng độc quyền là độc quyền Nhà nước. Còn các doanh nghiệp, ngân hàng hiện nay chỉ kinh doanh nhưng phải bảo đảm điều kiện rất chặt chẽ.
"Gần đây tôi họp với Ngân hàng Nhà nước có thông báo đầy đủ các giải pháp. Với giải pháp như vậy, mấy ngày gần đây có xoay chuyển nhưng vẫn phải tiếp tục theo dõi vì rất phức tạp. Nếu không kiểm soát bằng các giải pháp đồng bộ sẽ rất khó. Ví dụ hiện nay về buôn bán, đầu vào, đầu ra phải phát hành hóa đơn nghiêm và phát hành từng lần chứ không phải một cục, ghi lại xong cuối ngày mới phát... Việc này giao Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước trong quý 2-2024 phải hoàn thành" - Phó Thủ tướng Lê Minh Khái nói.
Liên quan vấn đề tăng cung, theo Phó thủ tướng Lê Minh Khái, Ngân hàng Nhà nước đã tổ chức đấu thầu nhưng hình thức cung phải phù hợp. Vừa qua tổ chức tăng cung nhưng cũng chưa tới, bởi lượng giao dịch lớn nhưng số lượng doanh nghiệp tham gia đấu thầu chỉ có 1-2. Như vậy nhu cầu có thật hay không? Ngân hàng Nhà nước phải có đánh giá.
Về vấn đề nhập lậu vàng, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái cho hay khi giữ được cung sẽ không thể nào nhập lậu vàng miếng được. Còn với vàng trang sức, mĩ nghệ thì giao cho các doanh nghiệp đủ điều kiện.
Phó Thủ tướng Lê Minh Khái cho rằng việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội quan tâm thị trường vàng là đúng, người dân cũng rất quan tâm nhưng phải đánh giá kỹ, bình tĩnh, tìm được giải pháp. Có nghĩa tìm đúng bệnh mới bốc thuốc tốt được.
Theo Phó Thủ tướng Lê Minh Khái, ngày mai 14-5, lãnh đạo Chính phủ sẽ có thêm cuộc làm việc với Ngân hàng Nhà nước về vấn đề quản lý thị trường vàng để làm rõ nguyên nhân và giải pháp. Với hành vi không phù hợp phải xử lý nghiêm. Sau khi đánh giá tình hình sẽ giao cho thanh tra chuyên ngành phải thanh tra các đầu mối lớn, kể cả các biên giới, cửa khẩu vào, nếu vi phạm chuyển Bộ Công an xử lý ngay.
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cũng "hết sức đau đầu" vấn đề này. Thời gian tới, các bộ, ngành tích cực, đồng lòng vào cuộc thì chắc không khó khăn gì chúng ta không xử lý được.
