Ẩm thực Việt Nam nổi tiếng đa dạng và giàu bản sắc, từ nguyên liệu, gia vị đến cách chế biến. Nhưng bên cạnh những món ăn quen thuộc, dễ thưởng thức, vẫn có một "thế giới" ẩm thực sống đầy táo bạo, khiến nhiều người lần đầu chứng kiến phải rùng mình. Với người địa phương, đó là đặc sản quý, với người mới thử, có khi lại là ký ức… muốn quên.
Gỏi cá nhảy - đặc sản Sơn La
Món ăn truyền thống của người Thái ở Sơn La này gây "sốc" không phải vì nguyên liệu hiếm lạ, mà bởi cách thưởng thức. Cá nhỏ, chỉ to bằng ngón tay, được rửa sạch, để sống và thả vào chậu nước đặt ngay trên mâm. Khi ăn, người ta vớt cá cho vào tô đã chuẩn bị sẵn lõi chuối thái mỏng, rau thơm, tỏi ớt, mắm muối và chút nước chua. Thực khách sẽ ăn cả cá cùng gia vị, nhai nguyên con hoặc cắn từ đầu xuống. Có người bỏ phần ruột, nhưng nhiều người ăn cả, trong khi cá vẫn còn đang quẫy nhẹ.
Đuông dừa - thử thách của miền Tây
Từ lâu, đuông dừa đã là món đặc sản trứ danh ở Tây Nam Bộ với đủ cách chế biến như chiên bột, nướng, xào nước dừa. Tuy vậy, "phiên bản" khiến nhiều người e dè nhất là ăn sống cùng nước mắm. Con đuông béo tròn, còn ngọ nguậy, được nhúng trực tiếp vào bát nước mắm ớt rồi đưa vào miệng. Người bản địa cho rằng cách ăn này giữ trọn vị béo bùi đặc trưng và dinh dưỡng nguyên vẹn, nhưng không ít thực khách chỉ cần nhìn đã… buông đũa.
Tiết canh - món sống quen mà lạ
Không xa lạ ở nhiều vùng quê Việt, tiết canh được chế biến từ tiết tươi của gà, vịt, ngan, lợn, dê... Tiết được hãm với nước muối loãng hoặc nước mắm, trộn cùng thịt băm, sụn và rau thơm. Dù phổ biến, món này vẫn bị nhiều người "ngán" vì rủi ro vệ sinh nếu khâu chế biến không đảm bảo. Năm 2015, báo Huffington Post từng xếp tiết canh vào danh sách những món khiến khách nước ngoài "khiếp sợ" khi đến Việt Nam.
Tim rắn - màn thử độ gan dạ
Được coi là một trong những món ăn "căng" nhất, tim rắn sống thường khiến cả khách trong nước lẫn quốc tế phải thót tim. Con rắn được mổ tại chỗ, lấy quả tim còn đang đập, đặt trên đĩa nhỏ cùng chút huyết. Thực khách có thể thả tim vào ly rượu rồi uống, hoặc nuốt trực tiếp khi tim vẫn nóng. Món này từng xuất hiện trong nhiều chương trình truyền hình quốc tế, và ngay cả siêu đầu bếp Gordon Ramsay cũng từng thử qua.
Ẩm thực sống ở Việt Nam luôn tạo ra hai luồng cảm xúc trái ngược: vừa tò mò, vừa e ngại. Với người bản địa, đây là những món gắn liền văn hóa và đời sống, thậm chí là niềm tự hào địa phương. Với du khách, đó có thể là thử thách để "checklist" trải nghiệm ẩm thực táo bạo nhất. Dù yêu hay sợ, những món ăn này vẫn góp phần làm nên bức tranh ẩm thực Việt Nam đa sắc, đậm chất riêng.
