Cuối tháng 2, công ty quảng cáo sáng tạo Project Pluto mở văn phòng tại phường Vườn Lài (TP HCM), sau gần 4 năm áp dụng chính sách làm việc từ xa. "Chỉ sau hai tuần làm việc tại văn phòng, giá xăng tăng mạnh. Chúng tôi quyết định cho nhân sự quay lại làm việc tại nhà như trước", đại diện doanh nghiệp nói.
Xung đột Trung Đông bước sang tuần thứ năm, cùng tình trạng đóng cửa eo biển Hormuz khiến giá năng lượng tăng cao, gây áp lực lên giá hàng hóa, dịch vụ và tiêu dùng. Từ 23h30 ngày 2/4, giá xăng RON 95-III, dầu diesel tăng lên 25.150 và 40.820 đồng mỗi lít. Mức này tăng gần 25% với xăng và dầu diesel đắt thêm hơn gấp đôi so với hồi cuối tháng 2.
Trước diễn biến giá nhiên liệu khó đoán định, Thủ tướng yêu cầu cơ quan, doanh nghiệp, người dân có các giải pháp tiết kiệm năng lượng. Bộ Công Thương khuyến khích doanh nghiệp cho nhân viên làm việc từ xa khi có thể để giảm nhu cầu đi lại, vận chuyển.
Hôm 10/3, khi giá xăng lên hơn 29.000 đồng, Công ty Máy tính Thánh Gióng quyết định cho phép 20% nhân sự làm việc tại nhà, giảm di chuyển từ giữa tháng 3. Các bộ phận có thể làm việc từ xa gồm nghiên cứu và phát triển sản phẩm (R&D), kinh doanh, hỗ trợ. "Đây là một trong nhiều giải pháp hỗ trợ nhân viên được Ban giám đốc đưa ra ngay sau khi xung đột Trung Đông nổ ra", ông Lại Hoàng Dương, Giám đốc R&D Công ty Máy tính Thánh Gióng, cho biết.
Từ giữa tuần trước, Sacombank bắt đầu cho khối hội sở làm việc linh hoạt. Tùy tính chất công việc, nhân viên có thể chọn làm tại văn phòng hoặc trực tuyến, nhưng phải cam kết về năng suất và tuân thủ các quy định bảo mật thông tin.
Tương tự, 5S Media - công ty trong lĩnh vực truyền thông, quảng cáo - chốt chính sách làm việc online vào thứ tư hàng tuần cho toàn bộ nhân sự, bắt đầu từ 1/4. Bà Hằng Phạm, Giám đốc 5S Media, cho biết nếu hiệu suất đảm bảo, doanh nghiệp sẽ duy trì chính sách này lâu dài thay vì chỉ ứng phó lúc xăng tăng giá.
Văn phòng 5S Media trong ngày làm việc online đầu tiên, vào 1/4 (trái) và ngày làm việc thường, 2/4 (phải). Ảnh: Hằng Phạm
Là đơn vị từng có nhiều năm cho nhân viên làm việc từ xa, đại diện Project Pluto cho biết với lĩnh vực sáng tạo, hiệu suất công việc không phụ thuộc vào việc "nhân sự phải ngồi cùng một chỗ". Bên cạnh việc tiết kiệm chi phí nhiên liệu đi lại cho nhân viên, làm việc từ xa cũng giúp giảm tiêu thụ điện tại văn phòng, đồng thời tối ưu chi phí vận hành, gồm điện, nước và cơ sở vật chất.
Thực tế, mô hình làm việc từ xa (work from home) được áp dụng trong cả doanh nghiệp sản xuất, với một số vị trí. Tập đoàn thủy sản Việt Úc cho phép nhân sự khối back-office (văn phòng), bộ phận chiếm khoảng một phần ba lao động của doanh nghiệp, được làm việc linh hoạt.
"Chúng tôi không thể áp dụng cơ chế làm việc tại nhà toàn diện, nhưng buộc phải nhìn lại cách tổ chức công việc để giảm áp lực vận hành, khi chi phí năng lượng tăng cao", đại diện Việt Úc cho biết.
Thời điểm giá xăng dầu leo thang, nhiều doanh nghiệp cũng hỗ trợ chi phí xăng xe cho nhân viên. Trụ sở của VNG đặt tại khu chế xuất Tân Thuận, cách xa trung tâm TP HCM. Bà Trần Xuân Ngọc Thảo, Giám đốc Nhân sự và Truyền thông, cho biết biến động giá xăng dầu tác động trực tiếp đến chi phí đi lại hàng ngày của nhân sự công ty. Do đó, VNG hỗ trợ 300.000 đồng tiền nhiên liệu cho mỗi nhân viên một tháng.
Công ty quảng cáo ngoài trời Unique hỗ trợ 500.000 đồng mỗi người một tháng, gồm nhân viên thử việc. Máy tính Thánh Gióng cũng chi trả 10% hóa đơn nhiên liệu cho nhân viên. Với riêng khối giao hàng và kỹ thuật, nhân sự được hỗ trợ 100.000 đồng cho mỗi 100 km di chuyển. "Chi phí vận chuyển và đi lại tăng lên đáng kể. Nếu không có biện pháp ứng phó, chi phí vận hành sẽ đội lên, ảnh hưởng đến giá thành sản phẩm và dịch vụ", ông Dương nói thêm. Việc hỗ trợ này được công ty duy trì cho đến khi thị trường nhiên liệu ổn định trở lại.
Tương tự, một số doanh nghiệp nghiên cứu phương án tối ưu hóa tuyến giao hàng, tăng sử dụng phương tiện tiết kiệm nhiên liệu trong dài hạn. Nhiều doanh nghiệp đã lắp đặt pin mặt trời, tiết kiệm chi phí năng lượng. Các giải pháp di chuyển xanh cũng được tính toán, nhằm giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch truyền thống.
Thực tế, nhiều tổ chức chuẩn bị sẵn kế hoạch kinh doanh liên tục (Business Continuity Plan - BCP), tránh gián đoạn vận hành. VNG lên sẵn các phương án làm việc linh hoạt và từ xa, nhằm kích hoạt khi cần. Việt Úc ước tính nếu giá năng lượng đẩy chi phí vận hành vượt ngưỡng dự trù, họ sẽ kích hoạt BCP, cùng các biện pháp giảm di chuyển, tăng tỷ trọng nhân viên làm việc trực tuyến.
Trong một báo cáo cuối tháng 3, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) nhận định nhóm các quốc gia đang phát triển tại Đông Nam Á, gồm Việt Nam, có thể giảm 0,6-2,3% GDP, lạm phát tăng thêm tới 3% trong các kịch bản chiến sự. Họ khuyến nghị các quốc gia kiểm soát nhu cầu năng lượng, với giải pháp khuyến khích làm việc từ xa hoặc linh hoạt, tổ chức ngày không sử dụng xe cá nhân tại khu vực đô thị, giúp giảm tiêu thụ nhiên liệu.
Trước tình trạng giá năng lượng tăng cao, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cũng khuyến cáo người dân nên đi chung xe, sử dụng phương tiện công cộng, hạn chế đi máy bay.
