Nhiều năm nay, bà vẫn giữ một khoản tiết kiệm mà ngay cả các con cũng không biết chính xác là bao nhiêu. Không phải vì bà không tin con, càng không phải vì muốn giữ của cho riêng mình. Đó đơn giản là quyết định được đưa ra sau khi chứng kiến quá nhiều câu chuyện của những người cùng thế hệ: dành cả đời tích cóp, cuối cùng lại không còn đủ tiền để chăm sóc chính bản thân.
Theo bà, tình yêu dành cho con cái và việc bảo vệ sự an toàn tài chính của mình hoàn toàn có thể song hành. Bởi khi bước vào tuổi ngoài 70, điều đáng sợ nhất không phải là có ít tiền hơn trước, mà là không còn khả năng chủ động nếu một biến cố bất ngờ xảy ra.
Chỉ sau một lần chứng kiến bạn bè lâm vào cảnh khó khăn, tôi đã thay đổi suy nghĩ về tiền tiết kiệm
Khi còn trẻ, bà Hương cũng từng mang suy nghĩ giống rất nhiều bậc cha mẹ khác: mọi tài sản mình làm ra rồi cuối cùng cũng sẽ thuộc về con cái. Vì thế, mỗi lần con cần hỗ trợ mua nhà, sửa nhà hay xoay xở công việc, bà đều cố gắng giúp trong khả năng.
Thế nhưng, một người bạn thân của bà lại có kết cục hoàn toàn khác.
Hai vợ chồng người bạn ấy từng bán mảnh đất duy nhất để lấy tiền cho con mở rộng việc kinh doanh. Ai cũng nghĩ khoản đầu tư ấy sẽ giúp cả gia đình có cuộc sống khá giả hơn. Nhưng chỉ vài năm sau, công việc làm ăn thất bại, số tiền tích lũy gần như mất sạch. Đúng lúc ấy, người chồng phát hiện mắc bệnh phải điều trị dài ngày, còn con cái cũng đang chật vật vì nợ nần nên không thể hỗ trợ ngay.
"Bố mẹ luôn nghĩ còn sức thì còn làm được, nhưng đến khi sức khỏe có vấn đề mới biết tiền dự phòng quan trọng đến mức nào", người bạn nói với bà trong một lần vào viện thăm nhau.
Câu chuyện ấy khiến bà Hương suy nghĩ rất nhiều. Không phải con cái vô tâm, mà đơn giản là mỗi thế hệ đều có những áp lực riêng. Khi cha mẹ cần giúp đỡ cũng có thể là lúc con đang phải trả nợ mua nhà, nuôi con nhỏ hoặc đối mặt với khó khăn trong công việc.
Từ đó, bà quyết định phải có một khoản tiền chỉ dành cho những tình huống bất khả kháng của chính mình.
Khoản tiền ấy không lớn, nhưng đổi lại là cảm giác yên tâm mà tuổi già rất cần
Sau khi nghỉ hưu, bà Hương chia toàn bộ tài sản thành nhiều phần. Một phần dùng cho chi tiêu hằng tháng cùng lương hưu, một phần gửi tiết kiệm để phòng khi đau ốm và một khoản nhỏ dành cho những dự định cá nhân như đi du lịch hoặc sửa sang nhà cửa.
Riêng khoản dự phòng cho tuổi già, bà gần như không bao giờ động đến.
Nhiều lần các con hỏi vay để đầu tư hoặc giải quyết công việc, bà đều cân nhắc rất kỹ. Nếu thực sự cần thiết, bà vẫn sẵn sàng hỗ trợ một phần, nhưng tuyệt đối không lấy tiền từ quỹ dự phòng.
Ban đầu, bà cũng từng áy náy vì sợ con nghĩ mẹ quá tính toán. Nhưng theo thời gian, bà nhận ra quyết định ấy giúp chính mình bình tĩnh hơn trước mọi biến cố.
Ở tuổi ngoài 70, những khoản chi bất ngờ có thể xuất hiện bất cứ lúc nào. Một ca phẫu thuật, vài tháng điều trị bệnh, sửa lại mái nhà sau mưa bão hay đơn giản là cần thuê người chăm sóc khi sức khỏe giảm sút đều có thể tiêu tốn số tiền không nhỏ.
Nếu lúc ấy cha mẹ không còn khoản dự phòng nào, áp lực sẽ chuyển sang con cái. Trong khi bản thân các con cũng đang phải gánh rất nhiều trách nhiệm tài chính của cuộc sống hiện đại.
Bà cho rằng, giữ lại một khoản tiền không phải vì sợ con vay rồi không trả, mà vì muốn mình luôn có quyền lựa chọn và không bị rơi vào thế bị động.
Điều cha mẹ nên để lại cho con không chỉ là tài sản, mà còn là sự chủ động về tài chính
Theo bà Hương, nhiều người vẫn cho rằng cha mẹ tốt là cha mẹ sẵn sàng hy sinh tất cả vì con. Nhưng khi tuổi thọ ngày càng tăng, quãng thời gian sau nghỉ hưu có thể kéo dài tới hai hoặc ba thập kỷ. Điều đó đồng nghĩa với việc nhu cầu tài chính của người cao tuổi cũng lớn hơn nhiều so với trước đây.
Một khoản tiền dự phòng không chỉ giúp trang trải chi phí y tế hay sinh hoạt khi cần thiết, mà còn mang lại cảm giác độc lập. Khi không phải phụ thuộc vào con cái trong những việc lớn nhỏ, cha mẹ cũng giữ được sự tự tin và thoải mái trong mối quan hệ gia đình.
Bà Hương cho biết, bà chưa bao giờ nghĩ khoản tiền ấy là tài sản phải giấu suốt đời. Đến một thời điểm thích hợp, các con vẫn sẽ biết và có thể là người thừa hưởng. Nhưng khi bà còn khỏe mạnh và còn cần chuẩn bị cho những năm tháng phía trước, khoản tiền ấy vẫn nên được giữ nguyên đúng mục đích ban đầu.
"Tôi luôn mong sẽ không bao giờ phải dùng đến số tiền đó. Nhưng chỉ cần biết nó vẫn còn ở đó, tôi đã thấy cuộc sống nhẹ nhõm hơn rất nhiều".
Có lẽ, đó cũng là ý nghĩa lớn nhất của một quỹ dự phòng tuổi già. Không phải để tích trữ trong nỗi lo sợ, mà để đổi lấy sự chủ động, sự bình yên và một tuổi già không trở thành gánh nặng cho những người mình yêu thương. Đôi khi, món quà lớn nhất cha mẹ dành cho con cái không phải là để lại thật nhiều tài sản, mà là vẫn có thể tự chăm lo cho chính mình đến những năm tháng cuối đời.
