Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), lãi suất cho vay VND bình quân liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm (kỳ hạn chính chiếm 90 – 95% giá trị giao dịch) trong phiên 17/3 đã giảm về còn 3,4% từ mức 4,14%/năm vào ngày 16/3 và 5,06% vào ngày 15/3. Như vậy, so với mức ghi nhận trước đó một tuần là 6,22%, lãi suất qua đêm liên ngân hàng đã giảm gần một nửa. Đây cũng là mức lãi suất qua đêm thấp nhất kể từ đầu năm 2023 đến nay.
Tương tự, lãi suất các kỳ hạn 1 tuần, 2 tuần và 1 tháng giảm mạnh xuống còn lần lượt 3,66%/năm, 4,4%/năm và 6,52%/năm. So với mức cao điểm hồi đầu tháng 3, lãi suất các kỳ hạn này cũng đã giảm 1,3 – 2,6 điểm %.
Lãi suất VND liên ngân hàng giảm sâu sau khi NHNN quyết định giảm 1 điểm % một số loại lãi suất điều hành từ ngày 15/3. Theo đó, lãi suất tái chiết khấu giảm từ 4,5%/năm xuống 3,5%/năm; lãi suất cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của NHNN đối với TCTD giảm từ 7,0%/năm xuống 6,0%/năm.
Trong thông cáo về việc điều chỉnh lãi suất điều hành, Ngân hàng Nhà nước cũng cho biết thị trường tiền tệ ổn định, thanh khoản hệ thống TCTD dồi dào, đáp ứng nhu cầu thanh toán, chi trả của nền kinh tế. Từ tháng 01/2023, NHNN đã mua được ngoại tệ từ các TCTD bổ sung dự trữ ngoại hối nhà nước và đưa lượng tiền lớn VND vào lưu thông.
Theo NHNN, việc điều chỉnh giảm các mức lãi suất điều hành mới đây là giải pháp linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường hiện nay để thực hiện mục tiêu phục hồi tăng trưởng kinh tế của Quốc hội và Chính phủ, qua đó định hướng giảm mặt bằng lãi suất thị trường, góp phần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và nền kinh tế.
NHNN nhấn mạnh, việc giảm lãi suất điều hành là bước đi quan trọng, định hướng cho xu hướng giảm lãi suất của thị trường trong thời gian tới, qua đó định hướng TCTD giảm lãi suất cho vay, đồng hành cùng doanh nghiệp và người dân góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Giới phân tích nhận định, việc giảm lãi suất điều hành đánh dấu bước thay đổi chính sách tiền tệ, từ thận trọng sang linh hoạt, nới lỏng một phần. Việc giảm lãi suất sẽ hỗ trợ các TCTD trong việc tiếp cận vốn từ NHNN qua các công cụ như cho vay tái chiết khấu, cho vay liên ngân hàng; qua đó, giúp các TCTD có điều kiện giảm các loại lãi suất trên thị trường.
Mặt khác, thanh khoản hệ thống ngân hàng đã trở nên dồi dào hơn trong những tuần gần đây. Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ vừa diễn ra hồi đầu tháng 3, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng cho biết, hiện thanh khoản của hệ thống đã dồi dào trở lại, vượt khoảng 50.000 tỷ đồng so với yêu cầu bắt buộc.
Để hỗ trợ thanh khoản hệ thống, NHNN cũng đã dừng phát hành tín phiếu mới hút tiền từ đầu tuần trước. Đồng thời, cơ quan này cũng đã tăng cấp kỳ hạn của các khoản cho vay cầm cố giấy tờ có giá (OMO) lên 28 ngày với lãi suất giảm từ 6% xuống còn 5,5%.
Dù vậy, trong 3 phiên 15/3, 16/3 và 20/3 chỉ có 1 thành viên tham gia vay vốn mỗi phiên. Thậm chí, phiên 17/3 không có ngân hàng nào cần hỗ trợ thanh khoản từ NHNN qua kênh OMO.
Những dấu hiệu trên cho thấy thanh khoản hệ thống đang ở trong trạng thái khá dư thừa.
