Tòa nhà "Hàm cá mập" tọa lạc tại vị trí đắc địa gần hồ Gươm. Ảnh: MXH
Trao đổi với PV Tiền Phong , KTS Phạm Thanh Tùng , Chánh Văn phòng Hội Kiến trúc sư Việt Nam ủng hộ chủ trương phá bỏ tòa nhà "Hàm cá mập" bởi đây không phải công trình kiến trúc đặc sắc. Công trình này nổi tiếng ở Hà Nội không phải vì kiến trúc hay giá trị lịch sử, văn hóa của nó mà chỉ bởi vì vị trí đắc địa.
Theo vị chuyên gia này, việc phá bỏ công trình "Hàm cá mập" để mở rộng Quảng trường Đông Kinh - Nghĩa Thục sẽ cải thiện không gian công cộng và kiến trúc khu vực, góp phần hài hòa cảnh quan xung quanh hồ Gươm.
"Công trình không phù hợp thì việc phá dỡ là bình thường, đây không phải là công trình di sản, không bị chi phối bởi Luật Di sản. Khi mở rộng, nơi đây hứa hẹn sẽ tạo ra không gian đặc sắc để phát triển công nghiệp văn hóa, sáng tạo cộng đồng; tạo diện mạo kiến trúc mới cho Hà Nội" - KTS Phạm Thanh Tùng nhấn mạnh quan điểm.
Tòa nhà "Hàm cá mập" sáng 6/3
"Hàm cá mập" biến hồ Gươm thành ao tù
Nhà văn Nguyễn Ngọc Tiến (người được gọi là "sử nhân của Hà Nội - PV) cũng chia sẻ quan điểm ủng hộ phương án phá bỏ tòa nhà "Hàm cá mập".
Ông cho biết thêm, tòa nhà này được xây dựng trên nền điểm quản lý các tuyến xe điện của Hà Nội trước đây. Khi xây dựng, tòa nhà "Hàm cá mập" vấp phải nhiều ý kiến phản đối do tòa nhà nằm chắn ngang điểm kết nối giữa khu phố cổ và hồ Gươm. Về mặt phong thủy, có thể hình dung từ chỗ cao là phố cổ, năng lượng tràn xuống bị chặn lại. Đồng thời tòa nhà như bức tường chắn, biến hồ Gươm nhỏ lại như một ao tù.
"Lý do xây dựng bởi thời điểm đó đang có trào lưu xây mới để phát triển, Hà Nội đang cần có một dự án đầu tư nước ngoài", nhà văn Nguyễn Ngọc Tiến nói.
Thông tin thêm về công trình "Hàm cá mập", "sử nhân của Hà Nội" khẳng định: Tòa nhà sau khi xây dựng xong thì nhận nhiều ý kiến trái chiều của các chuyên gia, người dân nên đã sửa chữa lại mềm mại hơn nhưng cơ bản tính chất không thay đổi.
Theo tìm hiểu của PV, tòa nhà "Hàm cá mập" hiện nay do Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) quản lý, vận hành. Transerco là doanh nghiệp Nhà nước trực thuộc UBND thành phố. Tòa nhà được xây dựng vào đầu những năm 90 của thế kỷ 20. Tòa nhà có 6 tầng có tầm nhìn ra hồ Gươm.
Ông Tiến cho biết thêm, theo quy hoạch trước đây từ thời Pháp, họ khống chế khu vực này không xây cao quá 12m thế nhưng Hà Nội lại xây dựng bức tường cao chắn ngang phố cổ với hồ Gươm khiến không gian bị bó hẹp. Do đó, nhà văn ủng hộ chủ trương phá bỏ tòa nhà để tạo không gian mở cho cộng đồng.
Trước đó, Văn phòng UBND thành phố Hà Nội đã có Thông báo kết luận của Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn về việc quy hoạch, tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu vực quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.
Theo đó, UBND thành phố Hà Nội tán thành chủ trương phương án ý tưởng, giải pháp tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan khu vực quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục. Từ đó, làm cơ sở nghiên cứu dự án đầu tư cải tạo, chỉnh trang, tái thiết, khu vực quảng trường Đông Kinh - Nghĩa Thục.
Về nội dung nghiên cứu ý tưởng, định hướng giải pháp, UBND thành phố Hà Nội tán thành phương án đề xuất phá bỏ tòa nhà “Hàm cá mập”; đề xuất không gian ngầm tại khu vực quảng trường hiện có và không gian mở rộng sau khi phá bỏ tòa nhà “Hàm cá mập”; nghiên cứu khoảng 3 tầng hầm, đề xuất cụ thể chức năng sử dụng tầng hầm. Lối lên xuống tầng hầm từ vị trí giáp tuyến phố Đinh Liệt...
Giới kiến trúc thời kỳ đó cho rằng, tòa nhà 6 tầng đã “lấn chiếm” không gian quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, cũng như phá vỡ vẻ đẹp cổ kính của Bờ Hồ Hoàn Kiếm. Vào thời điểm tòa nhà 6 tầng được hoàn thiện, nó đã nhận không ít lời chê bai, dè bỉu từ giới chuyên gia quy hoạch đô thị. Nhiều kiến trúc sư, một số nhà văn, nhà thơ cũng lên tiếng chỉ trích công trình này. Bản thân tên gọi “Hàm Cá Mập”, cũng là một sự giễu cợt của một nhà phê bình mỹ thuật.
