Mới đây, việc Elon Musk thanh tra Cục An sinh Xã hội Mỹ (SSA) và phát hiện 20 triệu người sống trên 100 tuổi vẫn nằm trong danh sách và nghi ngờ hàng chục triệu người đã chết vẫn nhận được các khoản trợ cấp gian lận từ chính phủ.
Theo Tổng cục thống kê Mỹ, nước này chỉ có khoảng 85.000 người Mỹ trên 100 tuổi.
Tuy nhiên phía SSA cho hay Elon Musk đã sử dụng dữ liệu trên hệ thống cũ chưa được cập nhật trong khi báo cáo chính thức công khai dữ liệu người thụ hưởng tiền an sinh xã hội của SSA cho thấy chỉ có nhiều nhất 90.0000 người Mỹ trên 100 tuổi được nhận tiền.
Bất chấp điều đó, báo cáo tổng thanh tra SSA tháng 7/2024 cho thấy cơ quan này trong khoảng 2015-2022 đã chi 71,8 tỷ USD tiền trợ cấp chưa đúng, bao gồm các khoản thanh toán sai hay vượt mức quy định cho người còn sống.
Báo cáo của SSA cho thấy cơ quan này sẽ chi trả 1,6 nghìn tỷ USD cho 69 triệu người dân Mỹ trong năm 2025, bao gồm trợ cấp hưu trí, trợ cấp cho người khuyết tật và trợ cấp cho gia đình của người đã qua đời.
Bê bối hay hiểu nhầm?
Theo Elon Musk, trong số 20 triệu người Mỹ sống trên 100 tuổi thì có 3,9 triệu người trong độ tuổi 130-139, hơn 3,5 triệu người trong độ tuổi 140-149 và hơn 1,3 triệu người trong độ tuổi 150-159.
Đáng chú ý, theo dữ liệu, thậm chí có một công dân 'đang sống' ở độ tuổi 360-369.
"Có lẽ thế giới ma cà rồng có thật và họ đang nhận trợ cấp an sinh xã hội", Elon Musk hài hước đăng trên Twitter-X.
Câu chuyện ở đây là hàng triệu hồ sơ của SSA không hề ghi nhận tử vong dù đã qua hơn 100 năm và làm dấy lên nghi ngờ có sự khuất tất.
Tuy nhiên trên thực tế, phía SSA cho rằng Elon Musk đang dùng dữ liệu từ hệ thống Numident chưa được cập nhật thay vì con số được cung cấp từ SSA.
Nguyên nhân chính khiến SSA không làm điều đó là chi phí cập nhật Numident quá tốn kém trong khi cơ quan này vẫn có thể theo dõi chính xác số người nhận trợ cấp qua hồ sơ điện tử.
Theo SSA, chỉ có 52 triệu người Mỹ đang nhận trợ cấp hưu trí tính đến tháng 12/2024. Đây là những người đã đóng bảo hiểm trong suốt cuộc đời làm việc và nhận lại lương hưu. Ngoài ra SSA cũng phát một số tiền nhất định cho những người phụ thuộc, góa phụ của người đã nghỉ hưu này. Như vậy, tổng số người nhận được trợ cấp từ SSA trong năm 2024 là 68 triệu người.
Trên thực tế, câu chuyện của Elon Musk đã được SSA biết đến từ lâu khi công bố báo cáo kiểm toán vào tháng 7/2023, cho thấy có 18,9 triệu người được liệt kê là từ 100 tuổi trở lên nhưng chưa tử vong và vẫn còn trong cơ sở dữ liệu.
Số liệu của Tổng cục Thống kê Mỹ cho thấy chỉ có 86.000 người sống ở Mỹ vào thời điểm đó thực sự quá 100 tuổi.
Dẫu vậy, hồ sơ của SSA cho thấy chỉ khoảng 44.000 người trên 100 tuổi thực sự nhận được trợ cấp và khẳng định "gần như không có" trường hợp thanh toán sai tiền an sinh xã hội nào cho những đối tượng đã tử vong như hồ sơ vẫn còn.
"Elon Musk không phát hiện được điều này trong Numident", Cựu cố vấn Kathleen Romig của SSA cho hay.
Theo bà Romig, tỷ phú Elon Musk và đội ngũ DOGE của ông chỉ đang cố gắng tìm kiếm "điều gì đó khác thường" ở SSA.
Mặc dù vậy, vấn đề thanh toán 1,2 nghìn tỷ USD của SSA vẫn đang thu hút sự chú ý của truyền thông khi vấn đề minh bạch của cơ quan này đã được đặt dấu hỏi từ nhiều năm qua.
Đầu tháng 1/2025, Bộ tài chính Mỹ đã thu hồi hơn 31 triệu USD trong nhiều tài khoản khác nhau, bao gồm các khoản thanh toán An sinh xã hội, đã được chuyển cho người đã chết.
Theo Cựu quan chức David Lebryk, đây chỉ là "phần nổi của tảng băng chìm" tại SSA.
Nghi ngờ
Cuộc kiểm toán năm 2023 cho thấy có khoảng 531 triệu số An sinh xã hội đang được lưu hành ở Mỹ trong khi quốc gia này chỉ có hơn 341 triệu người, qua đó chứng minh hàng triệu sổ An sinh xã hội đang được sử dụng để thực hiện hành vi gian lận danh tính.
Đây là hành vi không hề lạ khi Tổng công ty Bảo lãnh Lợi ích Hưu trí của chính phủ Mỹ từng trả quá mức 127 triệu USD cho 3.500 người đã qua đời, sau đó phải thỏa thuận trả lại tiền cho Bộ tư pháp.
Quay trở lại với Bộ tài chính Mỹ khi thu hồi 31 triệu USD, cơ quan này chỉ phát hiện được vấn đề khi yêu cầu Nghị viện cấp quyền truy cập vào hồ sơ của SSA và tiến hành thí điểm 5 tháng điều tra.
Dữ liệu của SSA có đến 142 triệu hồ sơ từ năm 1899 và việc phân loại giấy tờ để tích hợp vào hồ sơ điện tử tốn quá nhiều thời gian lẫn chi phí, qua đó tạo kẽ hở cho những kẻ gian.
Bộ tài chính Mỹ ước tính họ có thể thu hồi thêm 215 triệu USD tiền an sinh xã hội cấp sai từ tháng 12/2023 đến nay.
"Elon Musk đáng được hoan nghênh nếu ông ấy có thể tìm ra và chấm dứt các khoản thanh toán không đúng cách", chiến lược gia cấp cao Chuck Blahous tại Trung tâm Mercatus thuộc Đại học George Mason cho hay.
Cũng theo Blahous, tỷ lệ thanh toán sai của những chương trình như Bảo hiểm y tế Medicaid đã tăng vọt trong những năm gần đây và đó là một trong những yếu tố gây thâm hụt ngân sách nặng.
Tồi tệ hơn, việc số An sinh xã hội bị đánh cắp có thể bị tội phạm sử dụng cho nhiều mục đích, gây thanh toán sai trong các hệ thống phúc lợi liên bang khác, hoặc có thể được dùng cho hành vi lừa đảo.
Bất chấp điều đó, phía SSA chỉ thừa nhận thanh toán thừa cho những người thụ hưởng thực tế không báo cáo chính xác thu nhập hoặc tình trạng công việc của họ, ví dụ như có việc làm nhưng vẫn nhận trợ cấp thất nghiệp.
Tuy vậy SSA cho rằng mặc dù các khoản thanh toán không đúng đó lên tới hàng tỷ USD mỗi năm, nhưng chúng chỉ chiếm chưa đến 1% số tiền mà cơ quan này chi cho các khoản phúc lợi hàng năm.
*Nguồn: Fortune, NYT
