Thị trường chứng khoán đang giao dịch trong biên độ hẹp suốt vài tuần qua, khiến không ít nhà đầu tư băn khoăn về các khoản đầu tư cũng như hành động phù hợp trong giai đoạn hiện tại, đặc biệt khi VN-Index đang bước vào những phiên giao dịch cuối cùng của năm 2025.
Trong bối cảnh này, Dragon Capital đánh giá nhiều nhà đầu tư tin rằng họ có thể bán ra khi thị trường giảm và mua lại khi giá thấp hơn – một chiến lược được xem là “hoàn hảo”. Tuy nhiên trên thực tế, xác suất để thực hiện thành công điều này gần như bằng không.
Việc cố gắng rút khỏi thị trường nhằm tránh các phiên giảm điểm thường khiến nhà đầu tư đối mặt với một rủi ro lớn hơn, đó là bỏ lỡ những phiên phục hồi mang tính quyết định đến lợi nhuận dài hạn. Hiện tượng này được gọi là “missing the best days” – bỏ lỡ những ngày tăng điểm tốt nhất.
Thống kê từ chỉ số S&P 500 trong 20 năm, giai đoạn 2004 – 2023, cho thấy một thực tế đáng chú ý: 6/7 ngày tăng điểm mạnh nhất lại xuất hiện ngay sau những ngày giảm sâu nhất, và 7/10 ngày tăng điểm mạnh nhất cũng diễn ra chỉ trong vòng hai tuần quanh thời điểm của 10 ngày giảm mạnh nhất. Điều này phản ánh việc các nhịp hồi phục lớn thường đến rất nhanh, khi tâm lý thị trường vẫn còn đang bi quan.
Năm 2025 là một ví dụ điển hình cho hiện tượng “missing the best days”. Vào tháng 4, VN-Index đã trải qua một đợt sụt giảm mạnh tới 15,4% trước những thông tin tiêu cực liên quan đến thuế quan, khiến tâm lý hoảng loạn bao trùm thị trường và không ít nhà đầu tư lựa chọn bán tháo, rút tiền để bảo toàn vốn. Trong cùng giai đoạn, khối ngoại bán ròng hơn 5 tỷ USD trong 11 tháng của năm 2025, tạo thêm áp lực lên diễn biến của VN-Index và càng củng cố tâm lý bi quan trên thị trường.
Tuy nhiên, ngay sau vùng đáy hình thành trong trạng thái hoảng loạn đó, thị trường đã bước vào giai đoạn phục hồi mạnh mẽ. Tính đến cuối tháng 11, VN-Index ghi nhận mức tăng trưởng 31,1% so với đầu năm, qua đó trở thành một trong những thị trường có mức tăng tốt nhất khu vực châu Á. Diễn biến này cho thấy những phiên hồi phục quan trọng thường xuất hiện rất nhanh, khi phần lớn nhà đầu tư vẫn còn thận trọng hoặc đã rời khỏi thị trường.
Bước sang năm 2026, Việt Nam đang sở hữu nền tảng vĩ mô tương đối thuận lợi với tăng trưởng kinh tế duy trì ở mức cao, lạm phát được kiểm soát và khu vực kinh tế tư nhân ngày càng giữ vai trò nổi bật hơn. Đây là những yếu tố quan trọng tạo nền tảng hỗ trợ cho triển vọng lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết trong trung và dài hạn. Bên cạnh đó, thị trường chứng khoán được kỳ vọng sẽ tiếp tục cải thiện về chất lượng và hiệu quả nhờ các lực đẩy đến từ nội tại nền kinh tế, bao gồm đẩy mạnh chi tiêu cho hạ tầng, dòng vốn FDI duy trì tích cực và lực lượng nhà đầu tư trong nước ngày càng lớn mạnh.
Từ những phân tích trên có thể thấy, trong đầu tư, “thời gian tham gia thị trường” (time in the market) luôn quan trọng hơn nỗ lực “canh thời điểm thị trường” (timing the market).
" Dữ liệu lịch sử cho thấy rủi ro lớn nhất đối với nhà đầu tư không nằm ở việc tài khoản tạm thời sụt giảm trong vài tuần hay vài tháng, mà là việc không có mặt trên thị trường vào những ngày tăng trưởng mạnh mẽ nhất. Do đó, chúng tôi cho rằng đây là thời điểm phù hợp để nhà đầu tư duy trì sự kiên định, củng cố các vị thế đầu tư hợp lý và hướng tới mục tiêu dài hạn, qua đó tạo nền tảng cho một năm 2026 tích cực hơn" , Dragon Capital cho biết.
