Trong nhịp sống hiện đại hối hả, ngôi nhà không chỉ là nơi để che mưa che nắng mà còn là bến đỗ bình yên để tái tạo năng lượng. Tuy nhiên, sự tích tụ của đồ đạc và sự bừa bộn vô hình trung lại trở thành gánh nặng tâm lý cho nhiều gia đình.
Nhắc đến nghệ thuật sắp xếp và tối giản, người Nhật Bản luôn là những bậc thầy. Với họ, việc dọn dẹp không đơn thuần là vệ sinh nhà cửa mà như triết lý sống giúp thanh lọc tâm hồn.
Người Nhật Bản nổi tiếng thế giới bởi sự gọn gàng, ngăn nắp. (Ảnh: KonMari)
Quy tắc dọn dẹp nhà cửa của người Nhật Bản
Dưới đây là 5 quy tắc cốt lõi giúp bạn biến không gian sống trở nên ngăn nắp, khoa học và tràn đầy cảm hứng như cách người Nhật Bản vẫn đang thực hiện.
Quy tắc gom nhóm
Sai lầm phổ biến nhất của khi dọn dẹp là thực hiện theo từng phòng. Nhiều người thường dọn phòng khách, sau đó đến phòng ngủ rồi nhà bếp.
Cách làm này khiến đồ đạc dễ bị luân chuyển từ góc này sang góc khác mà không thực sự biến mất. Người Nhật Bản sử dụng phương pháp KonMari nổi tiếng, ưu tiên dọn dẹp theo danh mục thay vì vị trí.
Thay vì dọn tủ quần áo trong phòng ngủ, hãy dọn tất cả quần áo bạn có trong nhà, từ quần áo treo, đồ trong ngăn kéo đến đồ trái mùa đang cất trong kho. Khi nhìn thấy nhóm đồ đạc trước mắt, bạn mới thực sự nhận diện được mức độ dư thừa của mình.
Việc phân loại theo nhóm như quần áo, sách vở, giấy tờ, đồ linh tinh và đồ kỷ niệm giúp bạn có cái nhìn tổng thể. Quy trình này đảm bảo rằng mỗi nhóm đồ vật đều được xử lý triệt để, tránh tình trạng dọn xong chỗ này lại thấy đồ của nó xuất hiện ở chỗ kia.
Người Nhật không dọn dẹp theo phòng mà theo nhóm đồ vật. (Ảnh: Jptimes)
Giữ đồ quan trọng
Triết lý "Spark Joy" là linh hồn trong nghệ thuật dọn dẹp của người Nhật. Thay vì tập trung vào việc phải vứt bỏ cái gì, hãy tập trung vào việc nên giữ lại cái gì. Khi cầm một món đồ trên tay, hãy tự hỏi: "Nó có thực sự mang lại niềm vui cho mình không?".
Nếu câu trả lời là có, hãy trân trọng giữ lại. Nếu không, dù món đồ đó vẫn còn tốt hay đắt tiền, đã đến lúc bạn nên nói lời cảm ơn và cho đi.
Việc giữ lại quá nhiều đồ đạc vì tiếc nuối hoặc vì biết đâu sau này cần đến chính là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến sự bừa bộn. Người Nhật tin rằng mỗi món đồ đến với cuộc đời chúng ta đều có một sứ mệnh riêng.
Có những món đồ sinh ra chỉ để dạy ta rằng chúng không phù hợp với mình. Khi bạn giải phóng những vật dụng không còn mang lại hạnh phúc, không gian sống sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn, nhường chỗ cho những điều thực sự quan trọng và có ý nghĩa hiện hữu.
Buông bỏ đồ vật cũng là cách sống hạnh phúc. (Ảnh: iStock)
Vị trí cố định
Bên cạnh đó, việc phân khu lưu trữ rõ ràng cũng rất quan trọng. Mỗi món đồ trong nhà cần có một "địa chỉ" cố định.
Sau khi sử dụng, quy tắc tối thượng là phải trả chúng về đúng vị trí cũ. Người Nhật ưu tiên sử dụng các khay, hộp ngăn chứa để chia nhỏ không gian trong các ngăn kéo lớn. Điều này giúp các vật dụng nhỏ không bị lẫn lộn vào nhau và giúp việc duy trì sự gọn gàng trở nên tự động hóa, không tốn quá nhiều công sức suy nghĩ hay tìm kiếm.
Bên cạnh đó, họ cũng chú ý đến những món đồ nằm dưới cùng thường bị lãng quên và trở thành "đồ chết", trong khi việc lấy chúng ra lại làm xáo trộn cả chồng đồ bên trên. Vì vậy, họ ưu xếp đồ đặt cạnh nhau thay vì xếp lên trên.
Các món đồ thường có vị trí cố định và được xếp ngang. (Ảnh: Jptimes)
Tận dụng khoảng trống
Trong thẩm mỹ và kiến trúc Nhật Bản, khái niệm khoảng trống đóng vai trò then chốt. Một ngôi nhà gọn gàng không có nghĩa là mọi ngóc ngách đều được lấp đầy bằng các hệ tủ kệ thông minh.
Ngược lại, sự ngăn nắp thực sự đến từ việc tạo ra những khoảng trống để không gian được "thở". Khoảng trống trên mặt bàn, trên sàn nhà hay trong các ngăn tủ không phải là sự lãng phí diện tích, mà là sự sang trọng của sự tối giản.
Việc tiết chế đồ trang trí và chỉ trưng bày những gì thực sự tinh tế giúp thị giác được nghỉ ngơi. Khi không gian có những khoảng thở, năng lượng và không khí trong nhà sẽ được lưu thông tốt hơn.
Điều này tác động trực tiếp đến tâm trạng của các thành viên trong gia đình, giúp giảm bớt căng thẳng và tạo cảm giác tự do, phóng khoáng ngay trong chính ngôi nhà của mình.
Nuôi dưỡng tâm hồn
Cuối cùng, quy tắc quan trọng nhất của người Nhật chính là thái độ đối với việc dọn dẹp. Họ không coi đây là một công việc nhà nhàm chán hay bắt buộc, mà xem đó là một nghi thức để đối thoại với chính mình.
Dọn dẹp nhà cửa cũng chính là đang dọn dẹp lại tâm trí. Mỗi hành động lau chùi, sắp xếp đều được thực hiện với sự tập trung và lòng biết ơn.
Dọn dẹp nhà cửa là cách kết nối gia đình, làm mới bản thân. (Ảnh: iSTock)
Người Nhật Bản thường có thói quen dành ra khoảng 15-20 phút mỗi ngày để đưa mọi thứ về trạng thái nguyên bản trước khi đi ngủ hoặc trước khi bắt đầu ngày mới. Việc duy trì thói quen nhỏ này giúp sự bừa bộn không bao giờ có cơ hội tích tụ thành vấn đề lớn.
Khi bạn coi trọng không gian sống và chăm sóc nó như cách chăm sóc bản thân, ngôi nhà sẽ trở thành một thực thể sống động, che chở và nuôi dưỡng tinh thần sau những sóng gió ngoài xã hội.
Dọn nhà là hành trình học cách lựa chọn những gì thực sự giá trị, sắp xếp chúng một cách khoa học và duy trì một lối sống tỉnh thức. Bằng cách thay đổi tư duy từ việc phải dọn sang được chăm sóc không gian sống, bạn sẽ thấy rằng một ngôi nhà gọn gàng chính là chìa khóa mở ra cuộc sống hạnh phúc và bình yên hơn.
